Beïnvloedt het imago van een buurt beleid en praktijk? Een historische analyse van Rechteroever Aalst als case-study.

Karolien Meskens
‘Soert van oever ’t woater?’De vraag of het imago van een buurt invloed heeft op de manier waarop het stedelijk beleid en de politie met die buurt omgaat, stond centraal in de scriptie ‘Beïnvloedt het imago van een buurt beleid en praktijk? Een historische analyse van Rechteroever Aalst als case-study’. Er werd geopteerd voor een historisch-criminologisch perspectief om mogelijke tendensen (veranderingen en gelijkenissen) in het imago en de aandacht voor de buurt te onderzoeken gedurende de periode 1980-2014. De buurt die onderzocht werd, was ‘Rechteroever Aalst’.

Beïnvloedt het imago van een buurt beleid en praktijk? Een historische analyse van Rechteroever Aalst als case-study.

‘Soert van oever ’t woater?’

De vraag of het imago van een buurt invloed heeft op de manier waarop het stedelijk beleid en de politie met die buurt omgaat, stond centraal in de scriptie ‘Beïnvloedt het imago van een buurt beleid en praktijk? Een historische analyse van Rechteroever Aalst als case-study’. Er werd geopteerd voor een historisch-criminologisch perspectief om mogelijke tendensen (veranderingen en gelijkenissen) in het imago en de aandacht voor de buurt te onderzoeken gedurende de periode 1980-2014. De buurt die onderzocht werd, was ‘Rechteroever Aalst’.  De keuze voor de buurt is o.a. gebaseerd op de aandacht die de lokale politiek heeft voor de buurt en de aandacht die de buurt kreeg ten tijde van de verkiezingen van 2012. Ten tijde van deze verkiezingen werd de wijk als een ‘getto’ omschreven, waardoor menig inwoner zich (hardop) de vraag stelde of hij/zij wel in een ‘getto’ woonde.

Beleid en praktijk

Rechteroever Aalst is een groot gebied. Om deze reden werd het onderzochte gebied hier afgebakend als het gebied tussen de Dender en de historische, helmvormige stadsring van Aalst. De buurt krijgt veel aandacht vanuit het politionele (praktijk) en het stedelijke (beleid) niveau omwille van het project van de wijkdienst van de lokale politie Aalst (project Rechteroever). Dit project ontstond omdat men zowel vanuit stedelijke als vanuit politionele hoek negatieve signalen had geregistreerd m.b.t. het gebied. De klachten hadden voornamelijk betrekking op het gebied ‘Varkensmarkt’ en ‘Sint-Elisabethwijk’. De ‘Varkensmarkt’ wordt door vele inwoners als een ‘volkswijk’ omschrijven, net zoals dit het geval is voor de ‘Sint-Elisabethwijk’, hoewel beiden een andere oorsprong kennen. De ‘Varkensmarkt’ is één van de oudste gedeelten van het jongste gedeelte van de helm van Aalst, terwijl de in de jaren ‘90 gebouwde ‘Sint-Elisabethwijk’ één van de jongste delen is. De ‘Varkensmarkt’ heeft als kenmerkende eigenschap dat het van oorsprong een handelswijk is. Het voornaamste kenmerk van de ‘Sint-Elisabethwijk’ is dat ze gebouwd was met als doel een sociale wijk te zijn. De term ‘sociale wijk’ wordt in de scriptie aan de kaak gesteld omwille van haar inherent stigmatiserende karakter in het vocabularium van de Aalsterse bevolking.

Imago

Omwille van de verschillende manieren waarop de buurt omschreven wordt, is er in de scriptie veel aandacht voor de verwoording van het imago, zowel in de geschreven politieke partijpropaganda als in de mondelinge interviews met de interviewsubjecten (o.a. partijvertegenwoordigers, politieagenten, buurtbewoners, …).

Zo wordt de term ‘getto’ vaak op de buurt gekleefd, maar in de scriptie wordt al snel duidelijk dat de term niet op de buurt van toepassing is. Zo zijn o.a. niet alle voorwaarden vervuld om de term op een wetenschappelijke manier te gebruiken om de buurt mee aan te duiden. Ook is de buurt als geheel te divers om het als een concentratiewijk te omschrijven. Desalniettemin wordt de term vaak door verschillende personen in een andere, niet-wetenschappelijke context gebruikt om de wijk mee te omschrijven. Dit doet het imago van de wijk geen goed.

Soert van oever ’t woater

Wie is nu die ‘soert van oever ’t woater’? Met deze term wordt er door de populatie van de Aalsterse linkeroever naar de inwoners van de Aalsterse rechteroever verwezen. Deze ‘soert’ zijn mensen waarmee je in het Aalsterse dialect niets mee te maken wil hebben. Doordat meer dan de helft van de geïnterviewde personen de term hanteerde bij het beschrijven van de rechteroever, impliceert dit dat de term deel uitmaakt van het collectieve geheugen van de Aalstenaars.

Een collectief geheugen zijn herinneringen die meerdere mensen uit eenzelfde tijdsperiode delen/gemeenschappelijk hebben. Een voorbeeld hiervan is de term 9/11, waarmee iedereen weet dat er de aanslagen op de WTC-torens mee worden bedoeld. Een collectief geheugen kan ook evolueren. En dit is ook het geval voor de term ‘soert van oever ’t woater’. Daar waar er vroeger de arbeidersklasse op de rechteroever mee bedoeld werd, is dit nu aan het evolueren naar ‘plaats waar er veel vreemdelingen bij elkaar wonen’. De term is ook een referentie naar een populair carnavalnummer. Doordat carnaval deel uitmaakt van het collectieve geheugen van de Aalstenaars, zal de term niet snel uit het taalgebruik verdwijnen.

KRO

KRO (‘Kern Rechteroever’) is de term die politie en stad gebruiken om het gebied tussen Dender en stadsring mee aan te duiden. Dit was ook de ruimtelijke afbakening van het onderzoek. Het politieproject KRO zorgde voor een verhoging van de politieaanwezigheid in de buurt. Dit project werd in het leven geroepen na de negatieve signalen vanuit de lokale bevolking en kwam in een stroomversnelling bij het aantreden van het nieuwe stadsbestuur.

Dit project is een voorbeeld van hoe het imago van een wijk invloed heeft op stedelijke en politionele beslissingen. Voor deze wijk zijn verschillende voorbeelden beschikbaar van hoe het imago een invloed heeft op dit soort beslissingen gedurende de periode 1980-2014. Men dient zich dan ook de vraag te stellen of deze politionele en stedelijke beslissingen geen invloed (zullen) hebben op het imago van de wijk?

Een sociale wijk

Wanneer men mensen bevraagt over de Rechteroever stelt men dat het die plaats in Aalst is, waar mensen hun buren nog kennen en waar het sociale weefsel (i.e. buren helpen elkaar) nog net iets meer aanwezig is dan op andere plaatsen in Aalst. Wat men ook gebruikt om de buurt mee te omschrijven is ‘plaats met de hoge concentratie aan sociale woningen’. De dubbele betekenis van de term ‘sociale wijk’ geeft mee vorm aan het imago van de wijk. En het is dit deel van het imago waar bepaalde stedelijke beslissingen een enorme impact op hebben.

Bibliografie

Bibliografie

1.     Bronnen

1.1.          Geraadpleegde dozen archief Aalst

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 2014.

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 2013.

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 2012.

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 2010.

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 2009.

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 2007.

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 2006.

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 2004.

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 2003.

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 2000.

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 1999.

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 1994.

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 1991.

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 1988.

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 1988: schenking Jan en Herman Louis.

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 1985.

·         Stadsarchief Aalst; onïnventariseerde collectie; Verkiezingspropaganda 1982.

 

 

 

 

1.2.          Notulen van gemeenteraad

·         Stadsarchief Aalst: Notulen van de gemeenteraad: 25 maart 1981 punt 11 tot 7 oktober 1981 punt 50.

·         Stadsarchief Aalst: Notulen van de gemeenteraad: 03 maart 1982 punt 57 tot 09 november 1982 punt 27.

·         Stadsarchief Aalst: Notulen van de gemeenteraad: 26 april 1983 punt 22 tot 6 september 1983 punt 44.

·         Stadsarchief Aalst: Notulen van de gemeenteraad: 19 juni 1984 punt 49 tot 18 december 1984 punt 18.

·         Stadsarchief Aalst: Notulen van de gemeenteraad :18 december 1984 punt 19 tot 18 mei 1985 punt 33/3.

·         Stadsarchief Aalst: Notulen van de gemeenteraad: 5 november 1985 punt 58/4 tot 27 mei 1986.

·         Stadsarchief Aalst: Notulen van de gemeenteraad: 2 december 1986 tot 14 april 1987 punt 95/3.

·         Stadsarchief Aalst: Notulen van de gemeenteraad: 02 december 1991 t.e.m. 13 januari 1992.

·         Stadsarchief Aalst: Notulen van de gemeenteraad: 01 juni 1992 t.e.m. 06 juli 1992.

·         Stadsarchief Aalst: Notulen van de gemeenteraad: 01 oktober 1992 t.e.m. 03 november 1992.

·         Stadsarchief Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 26 maart 1996.

·         Stadsarchief Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 29 juni 1999; bijlage: dossier Sociaal impulsfonds wijkontwikkelingsplan Aalst rechteroever, maart 1999, p3;5.

·         Stadsarchief Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 25 januari 2000.

·         Site stad Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 20 december 2005.

·         Site stad Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 24 juni 2003.

·         Site stad Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 05 september 2006.

·         Site stad Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 30 september 2003.

·         Site stad Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 21 december 2004.

·         Site stad Aalst: Notulen van de gemeenteraad verslag vragenuur 24 april 2007.

·         Site stad Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 25 januari 2011.

·         Site stad Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 21 december 2011.

·         Site stad Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 25 oktober 2011.

·         Site stad Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 06 maart 2012.

·         Site stad Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 24 april 2012.

·         Site stad Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 24 september 2013.

·         Site stad Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 11 september 2012.

·         Site stad Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 18 december 2012.

·         Site stad Aalst: Notulen van de gemeenteraad aanvullende agenda 22 oktober 2013.

·         Site stad Aalst: Notulen van de gemeenteraad vergadering van 24 september 2013.

 

1.3.          Niet-wetenschappelijke artikels

·         Aurex NV. “En de burgemeester doopt het middelpunt, niet met champagne, maar met Safir”, In:  Het Laatste Nieuws/Denderstreek, 29.05.1990.

·         Foubert (B.). “Wijkagent ontdekt dubbele kindermoord.” In: Gazet van Antwerpen, 27.08.2011, p.4.

·         Jacobs (W.) “Politiepost Rechteroever pakt onveiligheidsgevoel aan.” In: Het Laatste Nieuws/Denderstreek,  19.03.2014, p.21.

·         Raspoet (E.). “Aalst, waar de Nederlandse Congolezen thuis zijn.” In: Knack, 14.11.2012., p.44.

·         Schoonjans (L.) “Middelpunt is Paardendries”, In: Het Nieuwsblad/Dender, 29.05.1999., p.13.;

·         Van de Perre (K.). “Matonge aan de Dender.” In: De Morgen, 02.06.2012, p.8.

 

 

 

 

 

 

 

1.4.          Jaarverslagen

·         Lokale politie Aalst. Jaarverslag 2006. Aalst, v.u. Ilse Uyttersprot, burgemeester, 2007.

·         Lokale politie Aalst. Jaarverslag 2007. Aalst, v.u. Ilse Uyttersprot, burgemeester, 2008.

·         Lokale politie Aalst. Jaarverslag 2008. Aalst, v.u. Ilse Uyttersprot, burgemeester, 2009.

·         Lokale politie Aalst. Jaarverslag 2009. Aalst, v.u. Ilse Uyttersprot, burgemeester, 2010.

·         Lokale politie Aalst. Jaarverslag 2010. Aalst, v.u. Ilse Uyttersprot, burgemeester, 2011.

·         Lokale politie Aalst. Jaarverslag 2011. Aalst, v.u. Ilse Uyttersprot, burgemeester, 2012.

·         Lokale politie Aalst. Jaarverslag 2012. Aalst, v.u. Christoph D’Haese, burgemeester, 2013.

·         Lokale politie Aalst. Jaarverslag 2013. Aalst, v.u. Christoph D’Haese, burgemeester, 2014.

·         Stad Aalst. Jaarverslag 2008. Aalst, v.u. Ilse Uyttersprot, burgemeester, 2009.

 

1.5.          Andere publicaties

·         Bureau Urbanisme. Van annex tot index, weven van texturen en structuren. Gecoördineerde versie van het definitief masterplan voor de omgeving van de Albrechtlaan. Eindrapport januari 2012. Leuven, buur, 2012.

·         Dossche (D.) et Spitaels (B). Aalst, Wijken in cijfers 2013. Aalst, v.u.: Christoph D’Haese, burgemeester, 2013.

·         Lokale politie Aalst. Zonaal veiligheidsplan 2009-2012. Aalst, v.u. Ilse Uyttersprot, burgemeester, 2009.

·         Stageverslag Karolien Meskens, lokale politie Aalst, onuitgegeven intern document.

·         Van Steenbergen (T.), Steel (R.), De Brauwere (G.) et De Visscher (S.). Gebiedsverkenning vanuit sociaal-cultureel perspectief, Rechteroever, procesverslag. Gent, onuitgegeven document, 2013.

 

1.6.          URL’s

·         Dienstplanning NMBS. In: <http://www.railtime.be/website/home-nl> , geraadpleegd op 28.05.2014. 

·          FOD Economie. In: <http://statbel.fgov.be/nl/statistieken/cijfers/economie/bouw_industrie/vastgoed/gemiddelde_prijs_woonhuis/> , geraadpleegd op 28.05.2014.

·         GoPress: In: <http://academic.gopress.be/>, geraadpleegd op 02.01.2014.

·         Site stad Aalst: In: <http://www.aalst.be>, geraadpleegd op 22.03.2014.

 

 

1.7.         Teksten carnavalsliedjes

·         De Droeve Apostelen. Niet Bang Van Zwarte Man.

·         dOilsjterse Ambrassadeurs. Karnaval In De Moskee.

·         Jean-Paul De Boitselier. Jongens van de Veirkemert.

·         Oilsjt Brothers & Luc Dieu. Soert Van Oever ’t Woater.

·         Schiefregt’oever. Jongens van de Veirkemert.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2.     Wetenschappelijke werken

 

·         Andresen (M.A.), Brantingham (P.J.) et Kinney (B.J.). Classics in environmental criminology. Burnaby, B.C.,London, Simon Fraser University Publications, 2010.

·         Boone (M.). Historici en hun métier, Een inleiding tot de historische kritiek. Gent, Academia Press, 2007.

·         Braithwaite (J.). Crime, shame and reintegration. Cambridge, Cambridge University press, 1989.

·         Brantingham (P.L.) et Brantingham (P.J.). “Environment, Routine and Situation. Toward a Pattern Theory of Crime.” In: Andresen (M.A.), Brantingham (P.J.) et Kinney (B.J.). Classics in environmental criminology. Burnaby, B.C.,London, Simon Fraser University Publications, 2010, pp. 365-391.

·         Callebaut (D.); Cooremans (B.); De Groote (K.); et.al. Aalst : archeologie en archief. Asse, Instituut voor het archeologisch patrimonium, 1994.

·         Chagas (V.). “Grassroots Journalists, citizen historians: the interview as journalistic genre and history methodology.” In: Oral History, 40 (2012), 2, pp.59-68.

·         Claus (F.). Vlaanderen in Aalst. Gent, Snoeck, 2012.

·         Cohen (L.E.) et Felson (M.). “Social Change and Crime Rate Trends. A routine Activity Approach.” In: Andresen (M.A.), Brantingham (P.J.) et Kinney (B.J.). Classics in environmental criminology. Burnaby, B.C.,London, Simon Fraser University Publications, 2010, pp.

·         Elliott (D.S.), Menard (S.W.), Rankin (B.), Elliot (A.), Wilson (W.J.) et Huizinga (D.). Good kids from bad neighborhoods: successful development in social context. Cambridge, New York, Cambridge University Press, 2007.

·         Furedi (F.). Cultuur van Angst. Amsterdam, Meulenhoff, 2007.

·         Ghysens (J.). Stad Aalst, Mijlbeek. Aalst, Genootschap voor Aalsterse Geschiedenis, 2005.

·         Humbeeck (K). Onder de giftige rook van Chipka: Louis Paul Boon en de fabrieksstad Aalst. Gent, Ludion, 1999.

·         Koven (M.). “Comparing stories told in soiciolinguistic interviews and spontaneous conversation.” In: Language in Society, 40 (2011), pp.75-89.

·         Laub (J.H.). “Talking About Crime: Oral History in Criminology and Criminal Justice.” In: The Oral History Review, 12 (1984), pp.29-42.

·         Lemert (E.M.). “Issues in the Study of Deviance.” In: The Sociological Quarterly, 22 (1981), 2, pp.285-305.

·         Ludwig (J.). “Great American City: Chicago and the Enduring Neighborhood Effect by Robert J. Sampson.” In: Journal of Sociology, 119 (2013), 5, pp. 1447-1449.

·         Manning (P.K.). “Deviance and dogma, some comments on the Labelling Perspective.” In: The British Journal of Criminology, 15 (1975), 1, pp. 1-20.

·         Matsueda (R.L.). “Differential Social Organisation, collective action, and crime.” In: Crime Law Soc Change, 46 (2006), pp.3-33.

·         Meskens (K).. Casus: Rechteroever Aalst: beïnvloedt imago beleid en praktijk. Gent (onuitgegeven bachelorproef Universiteit Gent), 2014, (promotor L. Pauwels), p.11-17.

·         Morowitz (V.G.). “It Seems like only Yesterday: The Nature and Consequences of Telescoping Errors in Marketing Research.” In: Journal of Consumer Psychology, 6 (1997), 1, pp.1-29;

·         Morris (A.). “Building Blocks of Social Inequality: A Critique on Durable Inequality.” In: Comparative Studies in Society and History, 42 (2000), 2, pp. 482-486.

·         Pauwels (L.). Op zoek naar de oorzaken van criminaliteit? Een inleiding in de etiologische criminologie. Gent, Academia Press, 2012.

·         Prak (M.). “Burghers, Citizens and Popular Politics in the Dutch Republic.” In: Eighteenth-century studies, 30 (1997), 4, pp. 443-448.

·         Reardon (S.F.) et Bischoff (K.). “Income Inequality and Income Segregation.” In: American Journal of Sociology, 116 (2011), 4, pp. 1092-1153.

·         Roper (M.). “Analysing the Analysed: Transference and Counter-Transference in the Oral History Encounter.” In: Oral History, 31 (2013), 2, pp.20-32.

·         Ross (C.E.), Reynolds (J.R.) et Geis (K.J.). “The Contingent Meaning of Neighborhood Stability for Residents’ Psychological Well-Being.” In: American Sociological Review, 65 (2000), 4, pp.581-597.

·         Rossi-Hansberg (E.) et Wright (M.L.J.). “Urban Structure and Growth.” In: The Review of Economic Studies, 74 (2007), 2, pp. 597-624.

·         Sampson (R.J.) et Raudenbush (S.W.). “Seeing Disorder: Neighborhood Stigma and the Social Construction of “Broken Windows”.” In: Social Psychological Quarterly, 64 (2004), 4, pp.319-342.

·         Sampson (R.J.). “Moving to Inequality: Neighborhood Effects and Experiments Meet Social Structure.” In: American Journal of Sociology, 114 (2008), 1, pp. 189-231.

·         Sassen (S.). “Cities Today: A New Frontier for Major Developments.” In: Annals of the American Academy of Political and Social Science, 626 (2009), pp.53-71.

·         Schneider (A.L.) et Sumi (D.). “Patterns of Forgetting and Telescoping”, In: Criminology, 19 (1981), 3, pp.400-410.

·         Schneider (A.L.). “Methodological problems in victim surveys and their implications for research in criminology. ” In: The Journal of Criminal Law & Criminology, 72 (1981), 2, pp. 818-838.

·         Snell (C.). Neighborhood structure, crime, and fear of crime. Testing Bursik and Grasmick’s Neighborhood Control theory. New York, LFB Scholarly Publishing LLC, 2001.

·         Storozhuk (A.). “Perception: Mirror-Image or Action?” In: Journal for General Philosophy of Science/Zeitschrift für allgemeine Wissenschaftstheorie, 38 (2007), 2, pp.369-382.

·         Van der Meulen (K.). De historische stad Aalst : een schets van de ruimtelijke ontwikkeling van de Vlaamse stad Aalst door de eeuwen heen. Amsterdam, s.n., 1980.

·         Van Der Vurst (P.). Heilig Hart van de heerlijkheid Popperode tot parochie.  Aalst, Eigen beheer, 2005, p.5-8.

·         Van Nuffel (P.). De voormalige omvang der stad Aalst. Gent, Siffer, 1918.

·         Verleysen (M.). Het eiland Chipka : Aalst industrie en samenleving. s.l., s.n., 1991.

·         Visser (A.). Interviewen. Antwerpen, Augustus, 2007.

·         Wacquant (L.). Parias urbains : ghetto, banlieues, état. Paris, La Découverte, 2006.

·         Wester (F.) et Hilhorst (H.W.A). “Het symbolisch interactionisme als onderzoeksperspectief.” In: Wester (F.), Arts (W. A.)  et Hilhorst (H.W.A.), eds. Betekenis  en interactie: symbolisch interactionisme als onderzoeksperspectief. Deventer, Van Loghum Slaterus, 1985, pp.9-21.

·         Wester (F.), Arts (W. A.)  et Hilhorst (H.W.A.), eds. Betekenis  en interactie: symbolisch interactionisme als onderzoeksperspectief. Deventer, Van Loghum Slaterus, 1985.

Universiteit of Hogeschool
master of science in de criminologische wetenschappen
Publicatiejaar
2015
Kernwoorden
Share this on: