De Beeldvorming van Archeologie in Vlaanderen - Casestudy: Oost-Vlaanderen

Lien Van der Dooren
Naar aanleiding van de negatieve berichtgeving over archeologie, die de laatste jaren een grote impact had - zowel binnen en buiten de erfgoed sector - op de identiteit van onze discipline, werd in 2012-2013 een Public Archaeology project opgezet door Lien Van der Dooren, die peilde naar de beeldvorming en maatschappelijk positie van de archeologie in Vlaanderen.

De Beeldvorming van Archeologie in Vlaanderen - Casestudy: Oost-Vlaanderen

Naar aanleiding van de negatieve berichtgeving over archeologie, die de laatste jaren een grote impact had - zowel binnen en buiten de erfgoed sector - op de identiteit van onze discipline, werd in 2012-2013 een Public Archaeology project opgezet door Lien Van der Dooren, die peilde naar de beeldvorming en maatschappelijk positie van de archeologie in Vlaanderen. Gebaseerd op vergelijkbaar onderzoek uit de Angelsaksische wereld, waar onderzoek naar de maatschappelijke positie van archeologie al ruim een decennium lang een volwaardige sub-discipline is, werd veldwerk georganiseerd in Oost-Vlaanderen die de perceptie van erfgoed en archeologie bij verschillende lagen in de bevolking onderzocht. Omdat  doeltreffende publiekswerking enkel mogelijk is als we een geschikte ‘taal’, ‘schaal’ en ‘medium’ hanteren, kozen we voor een marktonderzoek gebaseerd op methodologieën en theorieën uit de antropologie. Zo werden aan de hand van enquêtes en diepte-interviews in 2012-2013, 385 Oost-Vlamingen bevraagd over diverse aspecten van de archeologie. Verschillende thema’s werden onderzocht, gaande van het archeologisch lexicon tot de rol van onderwijs in de beeldvorming.  De uitkomst van deze bevraging leverde niet enkel bruikbare informatie op voor erfgoedbeheer, onderwijs en ontsluiting. De resultaten van het onderzoek bleken verrassend positief en wijzen erop dat er een sterk draagvlak is, maar dat de huidige organisatie van het werkveld ons niet toelaat dit draagvlak te mobiliseren. De kern van onze presentatie gaat er dan ook van uit dat er goede hoop is voor de toekomst van onze wetenschap, mits we ook als archeoloog anders gaan denken. Naast het bespreken van enkele concrete maatregelen die de relatie publiek-archeologie kunnen verbeteren, pleiten de resultaten van ons onderzoek dan ook voor een theoretische heroriëntering  -weg van het positivisme-  en de ontwikkeling van een nieuwe ethische code die voldoet aan de noden van een pluralistische maatschappij waar nieuwe media het steeds makkelijker maken om opinies op een doeltreffende manier breed te verspreiden.

Bibliografie

LiteratuurHoltorf C., 2005. Beyond crusades: How (not) to engage with alternative archaeologies, World Archaeology 37(4), 544-551.Joffe A., 2006. Archeology and the media, Society 43(6), 71-76.Layton R., 1989. Who needs the past?-Indigenous values and archaeology, One World Archaeology 5, London: Unwin Hyman.Little B.J., Shackel P., 2007. Archaeology as a tool of civic engagement, Walnut Creek: AltaMira.Marshall Y., 2002. What is community archaeology? World Archaeology 34 (2): 211-219.Matsuda A., Okamura K., 2011.New Perspectives in Global Public Archaeology, New York: Springer New York.Morgan C., 2009. (Re)Building Çatalhöyük: Changing Virtual Reality in Archaeology, Archaeologies 5(3):468-487.Nichols S., Prangnell J., and Haslam M., 2005. Hearts and Minds: Public Archaeology and the Queensland School Curriculum, Australian Archaeology 61:71-79.Plets G., 2012. Heritages in the making: social embodiment of the archaeological past and cultural landscape in the multicultural Altai Republic. Voorlopige versie manuscript doctoraat.Simpson F.A., 2010. The values of community archaeology : a comparative assessment between the UK and US, BAR. International series 2105, Oxford : Archaeopress.Smith L., 2004. Archaeological theory and the politics of cultural heritage, London: Routledge.Smith L., 2006. Uses of Heritage, London: Routledge.Smith L., Waterton E., 2009. Heritage, Communities and Archaeology, London: Duckworth.83InternetAuteur onbekend, 2010. Tobback haalt uit naar archeologen die ondergrond Fochplein onderzoeken, De Standaard.be, retrieved Augustus 8, 2013 from http://www.standaard.be/cnt/dmf20101026_010 .Belgian Federal Government, 2013. Bevolking - Cijfers bevolking 2010-2012, FOD Economie,K.M.O., Middenstand en energie, retrieved Augustus 8, 2013 from http://statbel.fgov.be/nl/modules/publications/statistiques/bevolking/b… .Raosoft Inc., onbekend. Bereken de steekproefgrootte, retrieved Augustus 8, 2013 from http://www.journalinks.be/steekproef/ .Telen S., 2010. Tobback verklaart archeologen de oorlog, Het Nieuwsblad.be, retrieved Augustus 8, 2013 from http://www.nieuwsblad.be/article/detail.aspx?articleid=GKQ31DTPBAndereI… op radio één met Dries Tys op 15 maart 2013: “Wat zit er nog in de Belgische bodem verstopt?”, http://www.radio1.be/programmas/joos/wat-zit-er-nog-de-belgische-bodem-… .

Universiteit of Hogeschool
Archeologie
Publicatiejaar
2014
Kernwoorden
Share this on: