IMPORTED GOODS: negotiating ethnicity and multiple belonging in the multicultural city of Maasmechelen

Ine Simons
Een documentaire over de jongerencultuur in Maasmechelen waarin kinderen van migranten een samenhorigheid en inclusiviteit hebben gevonden van de Belgische samenleving die hen uitsluit omdat ze 'anders' zijn.

GEÏMPORTEERDE GOEDEREN: Over jongerenculturen, multiculturaliteit en een stem tegen de verrechtsing van de samenleving

Maandagochtend, 27 mei 2019, de dag na de federale en Vlaamse verkiezingen, lees ik volgende titel in krant: a groot aantal Vlaams Belang staan op, zelfs in de mijngemeentes. In Maasmechelen, extreem rechts steeg in recordsnelheid van de laatste plek naar de tweede verkozene. Hoe is het mogelijk dat extreem rechts zo hoog scoort in Vlaanderen, maar vooral in de mijnregio dat gekenmerkt staat als multicultureel?     
            De populariteit van extreem rechts is geen verrassing, in de afgelopen jaren, staan migratie, politieke frustratie en nationalisme hoog op de agenda in het publieke discourse. Het extreem rechtse verschijnsel komt niet enkel in België van de grond maar op globaal niveau zien we een sterke stijging in onze noordelijke hemisfeer. Door het zaaien van verdeeldheid, extreem rechts creëert een discourse omtrent een verschil tussen ons en zij. Ze plaatsen mensen in dozen: zij die we vertrouwen en zij die we proberen te vermijden, de ‘nieuwe’ Belgen tegenover zij die hier reeds eeuwen wonen, of, dat laten ze ons toch geloven. Het discourse naar wat ik verwijs is hetgeen van culturalisme, met het argument dat zij die naar België komen van elders, hebben niet de capaciteiten om zich aan te passen en de Belgische normen en waarden toe te eigenen, wat deze normen en waarden ook mogen zijn. 
            De kracht van dit discourse is te vinden in de gedachten en identiteit van de jongeren in Maasmechelen. Er was een duidelijke spanning waarneembaar wanneer ze hun identiteit verwoorden: Ik ben een Belg, maar mijn roots liggen ergens anders. Ik heb dus wel een Belgische identiteitskaart, maar ik voel me geen Belg. Als kinderen van migranten, zijn de jongeren grootgebracht met een gevoel van multiple belonging, met het idee dat ze hybride zijn. Maar in plaats dat ze de meerdere culturen als een luxe ervaren, verklaren de jongeren dat elke cultuur hen bestempeld als ‘de ander’ omwille van verwaarloosbare charakteristieken zoals hun naam, hun moedertaal, hun huidskleur, etc. Deze spanning werd de focus van mijn onderzoek, vooral omwille van het universele karakter van de spanning die veel migrantenkinderen tegenwoordig ervaren. Het unieke aan Maasmechelen is dat er overwegend migrantenkinderen wonen die deze spanning en realiteit samen ondergaan en tegengaan.    
            Om een stem te heffen tegen de hegemonische, witte publieke ruimte en macht van de Belgische staat, de jongeren in Maasmechelen creëerde hun eigen etniciteit, Maasmechelaars, een manier om inclusiviteit te creëren in een wereld die hen uitsluit. Samen met de jongeren filmde ik het proces waarin ze hun eigen touch of Belgiumness  bouwen waarin hybride identiteiten centraal staan en waar het mogelijk is om Belg zijn te combineren met andere etnische roots. Het unieke karakter van de nieuwe etniciteit in Maasmechelen, is te vinden in de veelheid en verscheidenheid van de verschillende verhalen. Mijn naam is ‘Ine Simons’, alhoewel ik altijd reikhalzend uitkijk het traditionele gerecht polenta met bakkala van mijn Italiaanse grootmoeder, word ik niet geconfronteerd met mijn vreemde roots in het dagelijkse leven, vooral omdat mijn naam en huidskleur gezien worden als ‘wit’. Mijn nicht daarentegen, heeft nog steeds onze Italiaanse familienaam waarbij ze gecomplimenteerd werd door haar leerkracht dat ze ‘mooi Nederlands sprak’. Het kwam niet op in de leerkracht dat Nederlands haar moedertaal is. De realiteit is nog moeilijker voor Najoua, die dagelijks geconfronteerd wordt met haar ‘andersheid’ in de Belgische samenleving. Alhoewel onze verhalen en realiteiten verschillen en we de verdeeldheid van het Belgische systeem en publieke discourse verschillend ervaren, we toch allemaal toch behoren tot de groep Maasmechelaars. De nieuwe etniciteit is gebaseerd op twee pijlers: constuctivisme en instrumentalisme. Het eerstgenoemde verwijst naar de etniciteit als sociaal construct, gemaakt uit de gedeelde afwijzingen van kinderen van migranten, alsook door de metafoor of Aziz, een jeugdwerker die de ideologie achter de Maasmechelaar in de praktijk vertaalde. De invloed van het instrumentalisme is te vinden in de jeugd subcultuur dat ontwikkeld werd rond het idee van Maasmechelaar en de stijl waarop de etniciteit geuit en ervaren wordt: de kleren die de jongeren dragen, de plaatsen waar ze elkaar ontmoeten, de graffiti die ze designen op de muren, de taal die ze spreken en de raps die ze schrijven. Elk van deze praktijken werd geconceptualiseerd als assemblage, waarbij de inspiratie werd gehaald uit de Belgische cultuur alsook hun roots. Binnen de thesis wordt de jongerencultuur omschreven als een hip-hop structuur, waarin verwezen wordt naar het opstandig karakter van de movement in de Verenigde Staten waarin hip-hop opkwam tegen de witte, publieke sfeer. De jongeren bieden de Belgische staat, via de nieuwe etniciteit van Maasmechelaars alsook hun daaraan vasthangende jongerencultuur, alternatieve manieren tot inclusie, waarbij ze de geïnstitutionaliseerde term ‘allochtoon’ proberen neer te halen.            
            Wanneer ik kijk naar het verkiezingsresultaat van mei, mijn argument wordt zwakker. Ik kan geen reden geven waarom extreem rechts won aan populariteit in Maasmechelen, maar er moeten een aantal nuances gelegd worden. De documentaire die gemaakt is, wilt geen utopisch beeld scheppen over de Maasmechelse samenleving, maar geeft een inkijk in een specifiek, demografische groep binnen een grote samenleving. Maasmechelen is niet de perfecte samenleving, sinds het sluiten van de mijnen, één van de grootste economische actoren in het landschap, worden de inwoners van Maasmechelen geconfronteerd met armoede, jeugdwerkloosheid en criminaliteit. Deze karakteristieken zijn niet verwaarloosbaar en bepalen mee het character van de gemeente, maar ik vond geen correlatie tussen mijn etnografische data rond etniciteit constructie  en de moeilijkheden in de samenleving.     
            Daarnaast is de film een representatie van ideologie en praktijken van kinderen van migranten om een samenhorigheid en inclusiviteit te creëren. Ik ben er van overtuigd dat de verkiezingen van mei het argument van de jongeren niet neerhaalt, het bewijst enkel dat er nog een lange weg te gaan is. De film toont de potenties van de jongeren, maar er is een nood om te focussen op de krachtige, hegemonische, institutionaliserende krachten die de beweging en handelingen van de jongeren verkleinen. Het verzet is een statement tegen de krachten die hen uitsluiten maar hierdoor verdwijnen de krachten niet meteen. Ik hoop dat mijn thesis en documentaire een hoopvolle boodschap mag zijn aan iedereen die is aangegrepen door de recente verkiezingen. 

Film: https://www.youtube.com/watch?v=U5hhQlQ9qJU&feature=youtu.be

Bibliografie

Abu-Lughod , L. . 1990. "Can there be a feminist ethnography? ." Women and Performance: a journal of feminist theory 7-27.

Ali , S. . 2012. "The sense of memory." Feminist Review 88-108.

Alim , H.S. . 2006. "Roc the mic right: the language of hip hop culture. ." New York, NY : Routledge .

Alim , H.S., J. Lee, and L.M. Carris . 2010 . "Short fried-rice-eating Chinese MCs and good-hair-havin Uncle Tom niggas: performing race and ethnicity in freestyle rap battles." Journal of Linguistic Anthropology 116-133.

Alim, H.S. 2011. "Global Ill-Literacies: hip hop cultures, youth identities and the politics of literacy." Review of Research in Education 120-146.

Alim, H.S. 2009. "Translocal style communities: HIPHOP youth as cultural theorists of style, language and globalization." International Pragmatics Association 103-127.

Anderson , B. 1983 . In Imagined Communities: reflections on the origin and spread of nationalism. Verso Books.

Betz, E. 2014. "Polynesian youth hip hop: intersubjectivity and Australia's multicultural audience." Ethnomusicology Forum 247-265.

Beyers, L. 2004. Iedereen zwart? Samenleving in de mijncité Zwartberg 1930-1980. Doctoraatsstudie, Leuven: KULeuven.

Bille , Mikkel , Frida Hastrup , and TIm Flohr Sorensen . 2010 . "Introduction: an anthropology of absence." In An anthropology of absence: materializations of transcendence and loss , by Mikkel Bille , Frida Hastrup and Tim Flohr Sorensen . New York : Springer .

Blackman , S.J. . 1995. "Youth: positions and oppositions ." Aldershot : Avebury .

Bourdieu , P. 1984. "Distinction: a social critique of the judgement of taste ." London : Routledge .

Capaitiene , R. 2013 . "Memory politics in a multiethnic city: the case of Vilnius ." Plural 164-179.

Chambers , I. 1975 . "A strategy for living: black music and white subcultures." In Resistance through rituals: youth subcultures in post-war Britain , by S Hall and T Jefferson , 157-166. Birmingham : Routledge .

Clarke , J. 1975 . "Style." In Resistance through rituals: youth subcultures in post-war Britain , by S Hall and T Jefferson , 175-191. Birmingham : Routledge .

Clarke , J, S Hall , T Jefferson , and B Roberts . 1975. "Subcultures, cultures and class." In Resistance through rituals: youth subcultures in post-war Britain, by S Hall and T Jefferson , 9-74. Birmingham: Routledge.

Clay , A. 2003 . "Keepin' it real: Black youth, hip hop culture and Black identity ." American Behavioral Scientist 1346-1358.

Cloke , P. , and E. Pawson . 2008. "Memorial trees and treescape memories ." Environment and Planning D: society and space 107-122.

De Boeck , F. 2016 . Inleiding tot sociale en culturele antropologie. Cursustekst , Leuven : KULeuven .

Deleuze , G. 1995 . In Negotiations: 1972-1990 . New York : Columbia University Press .

Deman , T. 2011 . "Agency in UK Hip HIP and Grime youth subcultures - peripherals and purists ." Journal of Youth 507-522.

Derrida , J. . 2003. "The Work of Mourning." By P.A. Brault and M. Naas. Chicago: University of Chicago Press.

Faier , L. , and L. Rofel . 2014 . "Ethnographies of encounter ." Annual Review of Anthropology 363-377.

Fassin , Didier. 2012. "Introduction: toward a critical moral anthropology." In Comapnion to Moral anthropology , by D Fassin , 1-17. Wiley-Blackwell .

Fernando, M. 2014. "The Republic Unsettled: Muslim French and the contradictions of Secularism." Durham and London: Duke University Press.

Galtung , J. 1996. "Peace by Peaceful Means: Peace and Conflict, Development and Civilization." London, UK : Sage Publications .

Garelli , G, and M Tazzioli . 2013. "Double opening, split temporality, and new spatialities: an interview with Sandro Mezzadra on militant research ." Postcolonial Studies 309-319.

Gensburger, S. 2016 . "Habwachs' studies in collective memory: a founding text for contemporary 'memory studies'? ." Journal of Classical Sociology 396-413.

Geschiere , P , and B Ceuppens . 2005. "Autochthony: Local or Global? New modes in the struggle over citizenship and belonging in Africa and Europe." The Annual Review of Anthropology 385-407.

Gitonga , P. N. , and A Delport . 2015. "Exploring the use of hip hop music in participatory research studies that involve youth ." Journal of Youth Studies 984-996.

Gramsci , A. 1971 . "Selectiosn from the Prison Notebooks ." Lawrence and Wishart .

Green, J. W. 2008. "Beyond the good death: the anthropology of modern dying." Philadelphia: University of Pennsylvania Press.

Gupta, A, and J Ferguson . 1992. "Beyond 'culture': space identity and the politics of difference ." Cultural Anthropology 6-23.

Hall, S. 1988. New Ethnicities. Black Film British Cinema, document 7, ICA Conference: British Film Institute/Institute for Contemporary Arts.

Hall, S. 1991 . "Old and New Identities, Old and New Ethnicities ." In Culture, Globalization and the World System, by A.D. King, 41-68. Macmillan : Basingstroke .

Harari , Y.N. 2014. "Sapiens: een kleine geschiedenis van de mensheid ." Thomas Rap.

Hebdige , D. 1999. "The function of subculture." The Cultural Studies Reader 441-450.

Hebdige, D. 1979. "Subculture: the Meaning of Style." New Accents: Routledge.

Heidegger , M. 1967 . "Sein und Zeit (Being and Time) ." Bingen : Max Neimeyer Verlag .

Hunter , M.A. 2005 . "Of Peacebuilding and performance: contact Inc's 'Third Space' of Intercultural Collaboration ." Australian Drama Studies 140-158.

Jaarsma , S. R. . 2005 . "Collaborative Ethnography and Public Anthropology ." Current Anthropology 98-99.

Jasiewicz , J. 2015 . "When the past matters: memory politics and ehtnic relations in Poland ." Ethnic and Racial studies 1573-1590.

Jefferson , T. 1975 . "Cultural responses of the Teds: the defence of space and status." In Resistance through rituals: youth subcultures in post-war Britain , by S Hall and T Jefferson , 81-86. Birmingham : Routledge .

Khabeer , S.A. 2018 . "Hip Hop matters: race, space and Islam in Chicago ." City and society 141-164.

Kohlbacher, H. 1997. Sociale netwerken en taalgebruik in de Italiaanse gemeenschap te Maasmechelen. Thesis, Leuven: KULeuven.

Kong, L. 2012. "No place, new places: death and its rituals in urban Asia." Urban Studies 415-433.

Krause , K , and K Schramm . 2011 . "Thinking through political subjectivity ." African Diaspora 115-134.

Lambert , J. 2013. In Digital Storytelling: capturing lives, creating community . San Francisco : Routledge .

Lassister , L.E. 2005 . "Collaborative ethnography and public anthropology ." Current Anthropology 83-106.

Lassiter , L.E. . 2005 . In The Chicago Guide to Collaborative Ethnography . Chicago : Univeristy of Chicago Press.

Love , B.L. . 2017 . "A ratchet lens: Black queer youth, agency, hip hop and the black ratchet imagination." Educational Researcher 539-547.

MacDougall, D. 1998. In Transcultural Cinema. New Jersey: Princeton University Press.

Maddrell, A. 2013. "Living with the deceased: absence, presence and absence-presence." Cultural Geographies 501-522.

Marcus , G.E. 1999. In Critical anthropology now: Unexpected contexts, shifting constituencies, changing agendas . Santa Fe : School of American Research Press .

Marx , K. 1970. "The German Ideology ." Lawrence and Wishart .

Meyer, M. 2012. "Placing and tracing absence: a material culture or the immaterial." Journal of Material Culture 103-110.

Morgan , G, and A Warren . 2011 . "Aboriginal youth, hip hop and the politics of identification ." Ethnic and Racial studies 925-947.

Németh , Jeremy . 2011. "Conflict, Exclusion, Relocation: Skateboarding and Public Space ." Journal of Urban Design 297-318.

Nguyen , H. T. . 2015. "Wiring death: remembering on the internet ." CULTURE 65-76.

Nolan, N. 2010. "The ins and outs of skateboarding and transgression in public space in Newcastle, Australia." Australian Geographer 311-327.

Osumare, H. . 2007. "The Africanist aesthetic in global hip hop: power moves ." New York, NY : Palgrave Macmillan .

Parrot, F. R. 2010. "Bringing home the dead: photographs, family imaginaries and moral remains." In An Anthropology of Absence: Materializations of Transcendence and Loss, by M. Bille and et al., 134-146. New York: Springer.

Pennycook , A. , and T. Mitchell . 2009 . "Hip hop as dusty foot philosophy: engaging locality." In Global linguistic flows: hip hop cultures, youth identities, and the politics of language , by H.S. Alim , A. Ibrahim and A. Pennycook , 25-42. New York, NY : Routledge .

Pennycoook , A. 2003 . "Global Englishes, Rip Slime and performativity ." Journal of Sociolinguistics 513-533.

Plummer , K. . 1995. "Telling Secual Stories: power, change and social worlds ." London and New York : Routledge .

Porteous , JD. 1987 . "Deathscape: Malcom Lowry's topophobic view of the city ." The Canadian Geographer 34-43.

Rancière, J. 1992. "Politics, Identification and Subjectivization." October, vol. 61 58-64.

Romaine , S. 2009 . "Language, culture and identity issues across nations ." Routledge International Companion to Multicultural Education 373-384.

Russell , N. 2006. "Collective memory before and after Halbwachs ." The French Review 792-804.

Russell, C. 1999. In Experimental Ethnography: the work of film in the age of video. Durham and London: Duke University Press.

Sabeta (Mau Mau) , S. 2014 . "The Influence of Hip Hop on Zimbabwe's Urban Culture ." Journal of Hip Hop Studies 208-211.

Sarkar , M. 2009 . "Still reppin por mi gente: the transformative power of langauge mixing in Quebec hip hop." In Global lingusitic flows: hip hop cultures, youth identities and the politics of language , by H.S. Alim , A. Ibrahim and A. Pennycook , 139-158. New York, NY : Routledge.

Seilstad , B. 2015. "Hip hop culture in a small Moroccan city ." The Journal of Hip Hop Studies 65-98.

Stavrias , G. 2005 . "Dropping conscious beats and flows: Aboriginal hip hop and youth identity." Australian Aboriginal Studies 44-54.

Stewart , K. . 2007. "Ordinary Affects. ." Durham and London: Duke University Press .

Straw , W. 1991 . "Systems of articulation, logics of change: communities and scenes in popular music ." Cultural Studies 368-388.

Swedenburg , T. . 2002 . "Hip hop music int he transglobal Islamic underground." Black culture's global impact. Black Arts Quarterly 12-21.

Thornton , S. 1995. "Club cultures - music, media and subcultural capital." Cambridge : Polity Press .

Turner , T.S. 1977. "Variations on a theme of liminality." In Secular ritual , by S.F. Moore and B.G. Myerhoff, 36-52. Assen and Amsterdam : Van Gorcum .

Van Gennep, A. 1909. In Les rites de passage: étude systématique des rites. Paris: Nourry.

Volkan , V. D. . 2005. "Large Group Identity and Chosen Trauma ." Psychoanalysis Downunder 6.

Wang , Z. 2018 . "Collective memory and national identity." In Memory politics, identity and conflict: historical memory as a variable , by Z Wang, 11-25. South Orange, NJ, USA : Palgrave macmillan .

Wiederhold, A. 2015. "Conducting fieldwork at and away from home: shifting researcher positionality with mobile interviewing methods." Qualitative Research 600-615.

Wise , A, and S Velayutham. 2009 . "Everyday Multiculturalism ." London : Palgrave Macmillan .

 

 

Universiteit of Hogeschool
Sociale en culturele antropologie
Publicatiejaar
2019
Promotor(en)
Nadia Fadil
Kernwoorden
Share this on: