De positie van de niet-begeleide minderjarige vreemdeling binnen de hervorming van het Europees asielstelsel

Caranina Colpaert
Deze masterproef gaat na hoe het Europees asielstelsel meer in overeenstemming kan worden gebracht met de rechten van de niet-begeleide minderjarige vreemdeling. Uit het onderzoek blijkt dat zowel de Europese regelgevers als het EHRM een stevig tandje bij kunnen steken. De weg naar mensenrechtenbescherming lijkt lang, maar hoeft dat niet te zijn.

Alleen doorheen Europa: de niet-begeleide minderjarige vreemdeling

Wat herinner jij je van je kindertijd? Zijn het die zaterdagmiddagen waarop je na het voetballen thuiskwam en de modder nauwelijks van je knieën kreeg? Die ochtenden waarop je zo veel boterhammen met choco at dat je er buikpijn aan overhield? Of zijn het gevoelens van angst, eenzaamheid en onvoorspelbaarheid? Of ervaringen zoals risico’s nemen die niemand ooit zou moeten nemen? Zonder ouders. 

Onderweg naar Europa

Vorig jaar kwamen er opnieuw zo'n 20.000 niet-begeleide minderjarige vreemdelingen (NBMV) toe in de Europese Unie (EU). NBMV zijn jongeren die minder dan 18 jaar zijn op het moment van hun aankomst in een EU-lidstaat. Verder zijn ze onderdaan van een land dat niet tot de EU behoort. Bovendien zijn ze alleen. Zonder hun ouders of voogd leggen ze afstanden van vaak wel duizenden kilometers af. Onderweg botsen ze op verschillende risicovolle situaties. 

Door hun jonge leeftijd en het feit dat ze niet begeleid zijn, zijn NBMV dan ook heel kwetsbaar. De vraag rest hoe EU-regelgevers zoals de Europese Commissie en het Europees Parlement met deze kwetsbaarheid omgaan. Is de EU-wetgeving wel aangepast aan de mensenrechten van de NBMV? En hoe definiëren Europese hoven zoals het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) deze kwetsbaarheid precies? 

Figuur NBMV 0

De EU-regelgevers aan het werk of in winterslaap? 

De masterproef “De positie van de niet-begeleide minderjarige vreemdeling binnen de hervorming van het Europees asielstelsel” vormde een antwoord op deze vragen via een analyse van rechtsleer, rechtspraak en wetgeving. Het Gemeenschappelijk Europees Asielstelsel (GEAS) is het geheel aan EU-regelgeving dat de basisregels rond migratie en asiel binnen de EU vastlegt. Het GEAS werd de voorbije jaren aan een hervorming onderworpen. Zo konden ook de regels rond de NBMV wat bijgeschaafd worden. 

Nochtans hebben de EU-regelgevers deze kans in zekere mate laten liggen. Verschillende voorstellen die betrekking hadden op de NBMV leken niet volledig te beantwoorden aan de mensenrechten. Zo zijn de asielprocedures vaak nog te lang. Om de rechten van de NBMV te waarborgen zouden deze procedures niet nodeloos gerokken mogen worden. Daarnaast gebeurt het soms dat een NBMV overgeplaatst moet worden naar een ander land binnen de EU. Hierbij ontbreekt veelal echter de zekerheid dat de situatie in dat andere land voldoet aan de mensenrechten. 

Verder is het heel belangrijk dat de NBMV altijd zo snel mogelijk over een vertegenwoordiger kan beschikken. Deze vertegenwoordiger helpt hem bij de verschillende procedures en kan hem ook ontmoedigen om door te reizen naar een ander land. De voorstellen van de EU-regelgevers bieden echter geen garantie op deze vertegenwoordiger. 

Dé twistappel blijft de detentie van de NBMV. Mogen NBMV opgesloten worden in vluchtelingencentra? Zijn deze niet te gevaarlijk voor niet-begeleide jongeren? De Europese Commissie en het Europees Parlement zijn het hierover oneens; ze hebben elk hun eigen standpunt. Wat de toekomst brengt rond deze kwestie is nog onzeker. 

Al bij al is het zo dat de EU-regelgevers best nog enkele punten uit het GEAS aanpassen. Zo zou de EU-wetgeving beter afgestemd kunnen zijn op de mensenrechten van de NBMV. Het lijkt er dus op dat de EU-regelgevers in de toekomst eens flink wakkergeschud mogen worden. 

Ook het EHRM kan een koffietje gebruiken

Maar ook het EHRM lijkt niet helemaal fris bij de les. Dit Europese Hof speelt net als de EU-regelgevers een belangrijke rol bij de bescherming van de mensenrechten van de NBMV. Het Hof kan de EU-wetgeving niet rechtstreeks aanpassen, dat kunnen enkel de EU-regelgevers zelf. Ook kan dit Hof niet zomaar de EU-regelgevers op de vingers tikken. Wat het wél kan doen, is de nationale wetgeving van de EU-lidstaten eens nader onder de loep nemen. Dit deed het Hof ook reeds in verband met de NBMV. Zo waren er zaken waarbij het Hof oordeelde dat de rechten van de betrokken NBMV geschonden waren omdat hij in een weinig aangepaste omgeving opgesloten werd. 

Het Hof heeft reeds verschillende inspanningen gedaan om de lidstaten te wijzen op het belang van een goede bescherming van de NBMV. Wat interessant is, is dat het Hof ook vaker verwijst naar de 'kwetsbaarheid' van personen. Niet alleen de NBMV, maar eveneens bijvoorbeeld mensen met een beperking of Roma-minderheden werden door het Hof reeds als kwetsbaar bestempeld. Het lijkt een beetje alsof het Hof daarmee wilde zeggen dat deze personen extra aandacht verdienen. Dit zou voor de NBMV erg welkom zijn. Het Hof kan de EU-lidstaten zo namelijk aansporen tot meer inspanningen. 

Toch schuilt hier echter een addertje onder het gras: het Hof kijkt niet heel consistent naar de kwetsbaarheid van de NBMV. Soms zegt het Hof dat de NBMV kwetsbaar is en soms lijkt het daar geen aandacht aan te besteden. Daardoor komt het signaal van het Hof wat twijfelachtig over. Wil het Hof écht dingen duidelijk maken, dan zou het af en toe een krachtiger teken naar de lidstaten kunnen sturen. 

Onderweg naar een bescherming van de mensenrechten

Het Europees asielstelsel zou meer in overeenstemming zijn met de mensenrechten van de NBMV als de EU-regelgevers het wetgevend kader rond asiel en migratie nog eens grondig doornemen. Hierbij kan het EHRM zeker een helpende hand aanreiken door meer op de kwetsbaarheid van de jongeren te wijzen. Misschien groeit zo uiteindelijk toch die kindertijd waarvan ook de NBMV durven dromen. 

Bibliografie
  1. I. WETGEVING, VOORBEREIDENDE WERKEN, FACT SHEETS EN SOFT LAW
  1. Internationaal

Algemene Vergadering van de Verenigde Naties, United Nations Rules for the Protection of Juveniles Deprived of their Liberty, Resolutie 45/113, 14 december 1990, https://www.ohchr.org/Documents/ProfessionalInterest/res45_113.pdf.

Internationaal Verdrag betreffende de Status van Vluchtelingen van 28 juli 1951.

Internationaal Verdrag inzake de Burgerrechten en Politieke rechten van 16 december 1966.

Mondiaal Pact voor Veilige, Ordelijke en Reguliere Migratie van 11 juli 2018 (Migratiepact). 

Protocol van New York betreffende de Status van Vluchtelingen van 31 januari 1967.

Status of the Convention on the Rights of the Child, https://treaties.un.org/pages/ViewDetails.aspx?src=TREATY&mtdsg_no=IV-1….

UN Committee on the Rights of the Child, General Comment No. 6 (2005): Treatment of Unaccompanied and Separated Children Outside Their Country of Origin, CRC/GC/2005/6, 27 p.

UN Committee on the Rights of the Child, General Comment No. 14 (2013): The Right of the Child to have his or her Best Interest Taken as a Primary Consideration, CRC/C/GC/14, 21 p.

UN HIGH COMMISSIONER FOR REFUGEES (UNHCR), Children on the Run, Unaccompanied Children leaving Central America and Mexico and the Need for International Protection, 2001, http://www.unhcr.org/about-us/background/56fc266f4/children-on-the-run-….

UN HIGH COMMISSIONER FOR REFUGEES (UNHCR), Guidelines on Policies and Procedures in Dealing with Unaccompanied Children Seeking Asylum, februari 1997, 21 p, http://www.unhcr.org/publications/legal/3d4f91cf4/guidelines-policies-p….  

UN HIGH COMMISSIONER FOR REFUGEES (UNHCR), Guidelines on the Applicable Criteria and Standards relating to the Detention of Asylum Seekers and Alternatives to Detention, 2012, https://www.unhcr.org/publications/legal/505b10ee9/unhcr-detention-guid….  

UN HIGH COMMISSIONER FOR REFUGEES (UNHCR), Handbook and Guidelines on Procedures and Criteria for Determining Refugee Status (reissued), december 2011, https://www.unhcr.org/3d58e13b4.html

UN HIGH COMMISSIONER FOR REFUGEES (UNHCR), Inter-agency Guiding Principles on Unaccompanied and Separated Children, januari 2004, 71 p, http://www.unhcr.org/protection/children/4098b3172/inter-agency-guiding….

UN HIGH COMMISSIONER FOR REFUGEES (UNHCR), Note on Non-Refoulement (Submitted by the High Commissioner), 23 augustus 1997, http://www.unhcr.org/excom/scip/3ae68ccd10/note-non-refoulement-submitt….

UN HIGH COMMISSIONER FOR REFUGEES (UNHCR), States Parties to the Convention relating to the Status of Refugees and the 1967 Protocol, 5 p., http://www.unhcr.org/protection/basic/3b73b0d63/states-parties-1951-convention-its-1967-protocol.html

UN HIGH COMMISSIONER FOR REFUGEES (UNHCR), Vluchteling of migrant: terminologie, https://www.unhcr.org/be/wp-content/uploads/sites/46/2018/01/UNHCR-Term….

UN HIGH COMMISSIONER FOR REFUGEES (UNHCR), Working with Unaccompanied Children, A Community Based Approach, mei 1996, 97 p., http://www.refworld.org/docid/4a54bc24d.html.

UN HUMAN RIGHTS COUNCIL, Progress Report: Global Issue of Unaccompanied Migrant Children and Adolescents and Human Rights, 16 augustus 2016, 21 p.

UN HUMAN RIGHTS COUNCIL, Resolution on Unaccompanied Migrant Children and Adolescents, 1 juli 2015, 3 p., http://www.ohchr.org/EN/HRBodies/HRC/AdvisoryCommittee/Pages/Unaccompan….

Universele Verklaring van de Rechten van de Mens van 10 december 1948.

Verdrag inzake de Rechten van het Kind van 20 november 1989 (Kinderrechtenverdrag).

Verdrag tegen foltering en andere wrede, onmenselijke en onterende behandeling of bestraffing van 10 december 1984 (Folterverdrag). 

  1. Europees

Besluit 2001/258/EG van de Raad van 15 maart 2001 inzake de sluiting van een overeenkomst tussen de Europese Gemeenschap, de Republiek IJsland en het Koninkrijk Noorwegen betreffende de criteria en mechanismen voor de vaststelling van de staat die verantwoordelijk is voor de behandeling van een asielverzoek dat in een lidstaat, in IJsland of in Noorwegen wordt ingediend.

Besluit 2006/18/EG van de Raad van 21 februari 2006 betreffende de sluiting van de Overeenkomst tussen de Europese Gemeenschap en het Koninkrijk Denemarken houdende uitbreiding tot Denemarken van de bepalingen van Verordening (EG) nr. 343/2003 van de Raad tot vaststelling van de criteria en instrumenten om te bepalen welke lidstaat verantwoordelijk is voor de behandeling van een asielverzoek dat door een onderdaan van een derde land bij een van de lidstaten wordt ingediend en van Verordening (EG) nr. 2725/2000 van de Raad betreffende de instelling van „Eurodac” voor de vergelijking van vingerafdrukken ten behoeve van een doeltreffende toepassing van de Overeenkomst van Dublin. 

Besluit 2008/147/EG van de Raad van 28 januari 2008 betreffende de sluiting namens de Europese Gemeenschap van de Overeenkomst tussen de Europese Gemeenschap en de Zwitserse Bondsstaat inzake de criteria en mechanismen voor de vaststelling van de staat die verantwoordelijk is voor de behandeling van een asielverzoek dat in een lidstaat of in Zwitserland wordt ingediend.

Besluit 2011/351/EU van de Raad van 7 maart 2011 betreffende de sluiting van een Protocol tussen de Europese Gemeenschap, de Zwitserse Bondsstaat en het Vorstendom Liechtenstein betreffende de toetreding van het Vorstendom Liechtenstein tot de Overeenkomst tussen de Europese Gemeenschap en de Zwitserse Bondsstaat inzake de criteria en mechanismen voor de vaststelling van de staat die verantwoordelijk is voor de behandeling van een asielverzoek dat in een lidstaat of in Zwitserland wordt ingediend.

Chart of Signatures and Ratifications of Treaty 005 (Convention for the Protection of Human Rights and Fundamental Freedoms), https://www.coe.int/en/web/conventions/full-list/-/conventions/treaty/0….

Europees Comité van de Regio’s (CvdR), Advies rond de hervorming van het gemeenschappelijk Europees asielstelsel, 7-8 december 2016, CIVEX-VI/013. 

Europees Economisch en Sociaal Comité (EESC), Advies over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van normen voor de opvang van verzoekers om internationale bescherming (herschikking), 10 maart 2017, C 75/97. 

Europees Economisch en Sociaal Comité (EESC), Advies over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van de criteria en instrumenten om te bepalen welke lidstaat verantwoordelijk is voor de behandeling van een verzoek om internationale bescherming dat door een onderdaan van een derde land of een staatloze bij een van de lidstaten wordt ingediend (herschikking), 2 februari 2017, C 34/144.

Europees Parlement, Ontwerpverslagover het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van de criteria en instrumenten om te bepalen welke lidstaat verantwoordelijk is voor de behandeling van een verzoek om internationale bescherming dat door een onderdaan van een derde land of een staatloze bij een van de lidstaten wordt ingediend (herschikking), 24 februari 2017. 

Europees Parlement, Verslag over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van normen voor de opvang van verzoekers om internationale bescherming (herschikking), 10 mei 2017, A8-0186/2017. 

Europees Parlement, Verslag over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van de criteria en instrumenten om te bepalen welke lidstaat verantwoordelijk is voor de behandeling van een verzoek om internationale bescherming dat door een onderdaan van een derde land of een staatloze bij een van de lidstaten wordt ingediend (herschikking), 6 november 2017, A8-0345/2017. 

Europees Verdrag ter voorkoming van Foltering en Onmenselijke of Vernederende Behandeling of Bestraffing van 26 november 1987. 

Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens van 3 september 1953. 

Europese Commissie, Aanbeveling gericht tot de Helleense Republiek over de door Griekenland te nemen specifieke dringende maatregelen met het oog op de hervatting van overdrachten uit hoofde van Verordening (EU) nr. 604/2013 van het Europees Parlement en de Raad, 28 september 2016, L 286/75. 

Europese Commissie, Actieplan EU niet-begeleide minderjarigen(2010-2014), 17 p., https://www.rijksoverheid.nl/documenten/richtlijnen/2011/07/07/actiepla….  

Europese Commissie, Communicatie naar het Europees Parlement en de Raad, Towards a Reform of The Common European Asylum System and Enhancing Legal Avenues to Europe, 6 april 2016, COM(2016) 197 final.

Europese Commissie, Voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad, tot vaststelling van minimumnormen voor de opvang van asielzoekers in de lidstaten(herschikking), 3 december 2008, COM(2008) 815 final. 

Europese Commissie, Voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad, tot vaststelling van normen voor de opvang van verzoekers om internationale bescherming (herschikking), 13 juli 2016, COM(2016) 465 final (Voorstel Opvangrichtlijn).

Europese Commissie, Voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad, betreffende de instelling van „Eurodac” voor de vergelijking van vingerafdrukken ten behoeve van een doeltreffende toepassing van [Verordening (EU) nr. 604/2013 tot vaststelling van de criteria en instrumenten om te bepalen welke lidstaat verantwoordelijk is voor de behandeling van een verzoek om internationale bescherming dat door een onderdaan van een derde land of een staatloze bij een van de lidstaten wordt ingediend] , voor de identificatie van een illegaal verblijvende onderdaan van een derde land of staatloze en betreffende verzoeken van rechtshandhavingsinstanties van de lidstaten en Europol om vergelijkingen van Eurodac-gegevens ten behoeve van rechtshandhaving (herschikking), 4 mei 2016, COM(2016) 272 final (Eurodac). 

Europese Commissie, Voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad, inzake het Asielagentschap van de Europese Unie en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 439/2010, 4 mei 2016, COM(2016) 271 final. 

Europese Commissie, Voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad, inzake normen voor de erkenning van onderdanen van derde landen of staatlozen als personen die internationale bescherming genieten, voor een uniforme status voor vluchtelingen of voor personen die in aanmerking komen voor subsidiaire bescherming, en voor de inhoud van de verleende bescherming, alsook tot wijziging van Richtlijn 2003/109/EG van de Raad van 25 november 2003 betreffende de status van langdurig ingezeten onderdanen van derde landen, 13 juli 2016, COM(2016) 466 final (Voorstel Kwalificatieverordening).

Europese Commissie, Voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad, tot vaststelling van de criteria en instrumenten om te bepalen welke lidstaat verantwoordelijk is voor de behandeling van een verzoek om internationale bescherming dat door een onderdaan van een derde land of een staatloze bij een van de lidstaten wordt ingediend (herschikking), 4 mei 2016, COM(2016) 270 final (Dublin IV). 

Europese Commissie, Voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een gemeenschappelijke procedure voor internationale bescherming in de Unie en tot intrekking van Richtlijn 2013/32/EU, 13 juli 2016, COM(2016) 467 final (Voorstel Procedureverordening).

Europese Commissie, Questions & Answers: Reforming the Common European Asylum System, 4 mei 2016, MEMO/16/1621. 

Europese Raad, Conclusie, 28 juni 2018, EUCO 9/18. 

Europese Raad, Conclusies van het voorzitterschap van de Europese Raad van Tampere, 15 en 16 oktober 1999. 

Europese Raad, Het Programma van Stockholm – Een open en veilig Europa ten dienste en ter bescherming van de burger, 4 mei 2010, 2010/C 115/01. 

Handvest van de Grondrechten van de Europese Unie, 18 december 2000, 2000/C 364/01. 

Meijers Committee, Note on the proposed reforms of the Dublin Regulation (COM(2016) 197), the Eurodac recast proposal (COM(2016) 272 final) and the proposal for an EU Asylum Agency (COM(2016) 271 final), 2016. 

Onderzoeksdienst van het Europees Parlement (EPRS), Reform of the Dublin System, 1 maart 2019, PE 586.639. 

Raad van de Europese Unie, Nota, 2 juni 2017, 9781/17. 

Raad van de Europese Unie, Nota, 6 oktober 2017, 12802/17.

Raad van de Europese Unie, Nota, 30 mei 2018, 9520/18. 

Raad van de Europese Unie, Nota, 27 november 2018, 14597/18. 

Raad van de Europese Unie, Nota, 26 februari 2019, 6600/19. 

Resolutie van de Raad nr. C 274/13 van 20 juni 1995 over minimumwaarborgen voor asielprocedures.

Resolutie van de Raad nr. 97/C 221/03 van 26 juni 1997 inzake niet-begeleide minderjarige onderdanen van derde landen.

Richtlijn 2001/55/EG van de Raad van 20 juli 2001, betreffende minimumnormen voor het verlenen van tijdelijke bescherming in geval van massale toestroom van ontheemden en maatregelen ter bevordering van een evenwicht tussen de inspanning van de lidstaten voor de opvang en het dragen van de consequenties van de opvang van deze personen.

Richtlijn 2003/9/EG van de Raad van 27 januari 2003, tot vaststelling van minimumnormen voor de opvang van asielzoekers in de lidstaten.

Richtlijn 2003/86/EG van de Raad van 22 September 2003 inzake het recht op gezinshereniging. 

Richtlijn 2004/81/EG van de Raad van 29 april 2004, betreffende de verblijfstitel die in ruil voor samenwerking met de bevoegde autoriteiten wordt afgegeven aan onderdanen van derde landen die het slachtoffer zijn van mensenhandel of hulp hebben gekregen bij illegale immigratie.

Richtlijn 2011/36/EU van de Raad van 5 april 2011, inzake de voorkoming en bestrijding van mensenhandel en de bescherming van slachtoffers daarvan, en ter vervanging van Kaderbesluit 2002/629/JBZ van de Raad.

Richtlijn 2011/95/EU van de Raad van 13 december 2011, inzake normen voor de erkenning van onderdanen van derde landen of staatlozen als personen die internationale bescherming genieten, voor een uniforme status voor vluchtelingen of voor personen die in aanmerking komen voor subsidiaire bescherming, en voor de inhoud van de verleende bescherming.

Richtlijn 2013/32/EU van de Raad van 26 juni 2013, betreffende gemeenschappelijke procedures voor de toekenning en intrekking van de internationale bescherming (herschikking).

Richtlijn 2013/33/EU van de Raad van 26 juni 2013, tot vaststelling van normen voor de opvang van verzoekers om internationale bescherming (herschikking).

Toelichtingen bij het Handvest van de Grondrechten, 14 december 2007, 2007/C 303/02. 

Uitvoeringsverordening, nr. 118/2014 van de Commissie van 30 januari 2014 tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1560/2003 houdende uitvoeringsbepalingen van Verordening (EG) nr. 343/2003 van de Raad tot vaststelling van de criteria en instrumenten om te bepalen welke lidstaat verantwoordelijk is voor de behandeling van een asielverzoek dat door een onderdaan van een derde land bij een van de lidstaten wordt ingediend. 

Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) van 26 oktober 2012. 

Verdrag van de Raad van Europa inzake de bestrijding van Mensenhandel van 16 mei 2005. 

Verordening (EU), nr. 604/2013 van de Raad van 26 juni 2013 tot vaststelling van de criteria en instrumenten om te bepalen welke lidstaat verantwoordelijk is voor de behandeling van een asielverzoek dat door een onderdaan van een derde land bij een van de lidstaten wordt ingediend (Dublin III). 

  1. Andere

Amerikaans Verdrag voor de Rechten van de Mens van 18 juli 1978. 

Programmawet (I) 24 december 2002 Titel XIII Hoofdstuk VI: Voogdij over niet-begeleide minderjarige vreemdelingen, B.S. 31 december 2002.

  1. II. RECHTSPRAAK
  1. Europees Hof voor de Rechten van de Mens

EHRM 21 februari 1975, nr. 4451/70, Golder/Verenigd Koninkrijk.

EHRM 25 april 1978, nr. 5856/72, Tyrer/Verenigd Koninkrijk. 

EHRM 13 juni 1979, nr. 00006833/74, Marckx/België. 

EHRM 9 oktober 1979, nr. 6289/73, Airey/Ierland. 

EHRM 26 maart 1985, nr. 8978/80, X en Y/Nederland. 

EHRM 18 december 1986, nr. 9990/82, Bozano/Frankrijk. 

EHRM 7 juli 1989, nr. 14038/88, Soering/Verenigd Koninkrijk.

EHRM 21 februari 1990, nr. 11509/85, Van Der Leer/Nederland. 

EHRM 30 augustus 1990, nrs. 12244/86, 12245/86, 12383/86, Fox, Campbell en Hartley/Verenigd Koninkrijk. 

EHRM 20 maart 1991, nr. 15576/89, Cruz Varas e.a./Zweden.

EHRM 30 oktober 1991, nrs. 13163/87, 13164/87, 13165/87, 13447/87, 13448/87, Vilvarajah e.a./Verenigd Koninkrijk. 

EHRM 25 juni 1996, nr. 19776/92, Amuur/Frankrijk. 

EHRM 11 november 1996, nr. 17862/91, Cantoni/Frankrijk. 

EHRM 15 november 1996, nr. 22414/93, Chahal/Verenigd Koninkrijk.

EHRM 17 december 1996, nr. 25964, Ahmed/Oostenrijk.

EHRM 29 april 1997, nr. 24573/94, H.L.R./Frankrijk. 

EHRM 2 mei 1997, nr. 146/1996/767/964, D./Verenigd Koninkrijk. 

EHRM 25 mei 1998, nr. 15/1997/799/1002, Kurt/Turkije. 

EHRM 1 oktober 1998, nr. 25599/94, A./Verenigd Koninkrijk. 

EHRM 18 februari 1999, nr. 24833/94, Matthews/Verenigd Koninkrijk. 

EHRM 11 juli 2000, nr. 40035/98, Jabari/Turkije. 

EHRM 18 januari 2001, nr. 27238/95, Chapman/Verenigd Koninkrijk. 

EHRM 10 mei 2001, nr. 29392/95, Z. en anderen/Verenigd Koninkrijk.

EHRM 16 mei 2002, nr. 39474/98, D.G./Ierland. 

EHRM 18 juni 2002, nr. 25656/94, Orhan/Turkije. 

EHRM 25 juni 2003, nr. 48206/99, Maire/Portugal.

EHRM 23 september 2003, nr. 36141/97, Hansen/Turkije.

EHRM 30 juni 2005, nr. 45036/98, Bosphorus Hava Yollari Turizm Ve Ticaret Anonim Sirketi (Bosphorus Airways)/Ierland.  

EHRM 26 juli 2005, nr. 73316/01, Siliadin/Frankrijk.

EHRM 6 oktober 2005, nr. 74025/01, Hirst/Verenigd Koninkrijk. 

EHRM 7 februari 2006, nr. 57325/00, D.H. en anderen/Tsjechië.

EHRM 12 oktober 2006, nr. 13178/03, Mubilanzila Mayeka en Kaniki Mitunga/België.

EHRM 18 oktober 2006, nr. 46410/99, Üner/Nederland. 

EHRM 11 oktober 2007, nr. 656/06, Nasrulloyev/Rusland. 

EHRM 24 januari 2008, nrs. 29787/03 en 29810/03, Riad en Idiab/België.

EHRM 28 februari 2008, nr. 37201/06, Saadi/Italië.

EHRM 23 juni 2008, nr. 1638/03, Maslov/Oostenrijk. 

EHRM 16 december 2008, nr. 58478/00, Rupa/Roemenië (nr. 1).

EHRM 22 september 2009, nr. 30471/08, Abdolkhani en Karimnia/Turkije. 

EHRM 19 januari 2010, nr. 41442/07, Muskhadzhiyeva en anderen /België. 

EHRM 16 maart 2010, nr. 15766/03, Orsus en anderen/Kroatië. 

EHRM 20 mei 2010, nr. 38832/06, Alajos Kiss/Hongarije. 

EHRM 1 juni 2010, nr. 22978/05, Gäfgen/Duitsland. 

EHRM 20 juli 2010, nr. 23505/09, N./Zweden. 

EHRM 28 oktober 2010, nr. 41533/08, Bubullima/Griekenland.

EHRM 21 december 2010, nr. 36435/07, Raffray Taddei/Frankrijk. 

EHRM 21 januari 2011, nr. 30696/09, M.S.S./België en Griekenland.

EHRM 1 februari 2011, nr. 31845/10, Horie/Verenigd Koninkrijk. 

EHRM 10 maart 2011, nr. 2700/10, Kiyutin/Rusland. 

EHRM 5 april 2011, nr. 8687/08, Rahimi/Griekenland.

EHRM 28 juni 2011, nr. 55597/09, Nunez/Noorwegen. 

EHRM 3 november 2011, nr. 32010/07, Cocaign/Frankrijk.

EHRM 8 november 2011, nr. 18968/07, V.C./Slovakije. 

EHRM 13 december 2011, nr. 15297/09, Kanagaratnam en anderen/België. 

EHRM 19 april 2012, nr. 39472/07, Popov/Frankrijk. 

EHRM 24 april 2012, nr. 25446/06, Yordanova/Bulgarije. 

EHRM 31 juli 2012, nr. 14902/10, Mahmundi/Griekenland.

EHRM 8 november 2012, nr. 28973/11, Z.H./Hongarije. 

EHRM 10 januari 2013, nr. 43418/09, Claes/België.

EHRM 29 januari 2013, nr. 11146/11, Horvath en Kiss/Hongarije. 

EHRM 12 maart 2013, nr. 15351/03, Zarzycki/Polen.

EHRM 25 juni 2013, nr. 6087/03, Grimailovs/Letland.

EHRM 23 juli 2013, nr. 41872/10, M.A./Cyprus.

EHRM 1 oktober 2013, nr. 24575/10, Ticu/Roemenië. 

EHRM 7 oktober 2013, nr. 53709/11, A.F./Griekenland. 

EHRM 24 oktober 2013, nr. 71825/11, Housein/Griekenland.

EHRM 9 december 2013, nr. 55352/12, Aden Ahmed/Malta.

EHRM 28 januari 2014, nr. 35810/09, O’Keeffe/Ierland.

EHRM 6 februari 2014, nr. 2689/12, Semikhvostov/Rusland.

EHRM 4 november 2014, nr. 29217/12, Tarakhel/Zwitserland.

EHRM 11 december 2014, nr. 70586/11, Mohamad/Griekenland.

EHRM 16 december 2014, nr. 57123/08, Dimcho Dimov/Bulgarije (nr. 1). 

EHRM 19 februari 2015, nr. 10401/12, Helhal/Frankrijk.

EHRM 2 april 2015, nr. 39766/09, Aarabi/Griekenland.

EHRM 7 juli 2015, nr.60125/11, V.M. en anderen/België. 

EHRM 17 november 2015, nr. 47687/13, Bamouhammad/België.

EHRM 26 november 2015, nr. 10290/13, Mahamed Jama/Malta. 

EHRM 23 februari 2016, nr. 51500/18, Cam/Turkije. 

EHRM 24 maart 2016, nr. 14165/16, Sh.D. en anderen/Griekenland.

EHRM 24 maart 2016, nr. 28026/05, Sharma/Letland.

EHRM 26 april 2016, nr. 10511/10, Murray/Nederland.

EHRM 5 juli 2016, nr. 9912/15, O.M./Hongarije.

EHRM 12 juli 2016, nr. 11593/12, A.B. e.a. /Frankrijk. 

EHRM 12 juli 2016, nr. 33201/11, R.M. e.a. /Frankrijk. 

EHRM 12 juli 2016, nr. 68264/14, R.K. e.a./Frankrijk. 

EHRM 12 juli 2016, nr. 76491/14, R.C. en V.C./Frankrijk. 

EHRM 6 september 2016, nr. 73548/13, W.D./België. 

EHRM 22 november 2016, nrs. 25794/13 en 28151/13, Abdullahi Elmi en Aweys Abubakar/Malta.

EHRM 15 december 2016, nr. 16483/12, Khlaifia e.a./Italië.

EHRM 21 maart 2017, nr. 686/12, Bujak/Polen.

EHRM 29 juni 2017, nr. 77248/12, Dimcho Dimov/Bulgarije (nr. 2).

EHRM 5 juli 2017, nr. 9912/15, O.M./Hongarije. 

EHRM 28 november 2017, nr. 55089/13, Dorneanu/Roemenië.

EHRM 7 december 2017, nr. 8138/16, S.F./Bulgarije. 

EHRM 30 januari 2018, nr. 23065/12, Enver Sahin/Turkije. 

EHRM 26 juni 2018, nr. 27496/15, Mohamed Hasan/Noorwegen. 

EHRM 24 juli 2018, nr. 53183/07, Negrea e.a./Roemenië. 

EHRM 22 oktober 2018, nrs. 35553/12, 36678/12 en 36711/12, S., V. en A./Denemarken.

EHRM 6 november 2018, nr. 3289/10, Burlya e.a./Oekraïne. 

EHRM 11 december 2018, nr. 65550/13, Belli en Arquier-Martinez/Zwitserland.

 

EHRM verzoekschrift nr. 14165/16, Sh.D. e.a./Griekenland.

  1. Hof van Justitie van de Europese Unie

HvJ 5 februari 1963, C-26/62,  ECLI:EU:C:1963:1, Van Gend & Loos. 

HvJ 17 mei 1972, C-93/71, ECLI:EU:C:1972:39, Leonesio. 

HvJ 5 april 1979, C-148/78, ECLI:EU:C:1979:110, Ratti. 

HvJ 2 maart 2010, C-175/08, C-176/08, C-178/08 en C-179/08, ECLI:EU:C:2010:105, Abdulla, Hasan, Adem, Rashi en Jama/ Duitsland. 

HvJ 21 december 2011, C-411/10, ECLI:EU:C:2011:865, N.S./ Secretary of State for the Home Department e.a. 

HvJ 26 februari 2013, C-617/10, ECLI:EU:C:2013:105, Aklagaren/Hans Akerberg Fransson. 

HvJ 6 juni 2013, C-648/11, ECLI:EU:C:2013:367, M.A. e.a./ Secretary of State for the Home Department. 

HvJ 10 juli 2014, C-198/13, ECLI:EU:C:2014:2055, Julian Hernandez en anderen. 

HvJ 18 december 2014, Advies 2/13, ECLI:EU:C:2014:2454, Advies krachtens artikel 218, lid 11 VWEU (Toetreding EU tot het EVRM). 

HvJ 16 februari 2017, C-578/16, ECLI:EU:C:2017:127, C.K. e.a./ Republika Slovenija.

HvJ 28 februari 2017, T-192/16, ECLI:EU:T:2017:128, N.F./Europese Raad. 

HvJ 9 maart 2017, C-406/15, ECLI:EU:C:2017:198, Milkova. 

  1. Inter-Amerikaans Hof voor de Rechten van de Mens

IAHRM 17 juni 2005, Yakye Axa Indigenous Community/Paraguay. 

IAHRM 8 september 2005, Yean en Bosico/Dominicaanse Republiek. 

IAHRM 4 juli 2006, Ximenes-Lopes/Brazilië. 

IAHRM 26 september 2006, Vargas-Areco/Paraguay. 

IAHRM 16 november 2009, Gonzalez en anderen (“Cotton Field”)/Mexico. 

IAHRM 27 november 2012, Castillo Gonzalez en anderen/Venezuela.

IAHRM 25 november 2013, Familie Pacheco Tineo/Bolivië. 

  1. Andere

Belgisch Hof van Cassatie 4 november 1999, C.99.0111.N, Van Hauwermeiren/Van Damme e.a.

Belgisch Hof van Cassatie 26 mei 2008, S.06.0105.F, D.D., A.S/H.D.P. Caisse de Compensation pour allocations familiales. 

Belgisch Hof van Cassatie 11 juni 2010, C.09.0236.F, W.N./D. M.-J.

Belgische Raad van State 30 maart 2005, 142.729. 

Belgische Raad van State 29 mei 2013, 223.630. 

Franse Cour de Cassation 1 oktober 2005, 1810, X/Y. 

Italiaanse Grondwettelijk Hof 24 oktober 2007, 348. 

Nederlandse Centrale Raad van Beroep 24 januari 2006, 05/3621. 

Nederlandse Raad van State 22 februari 2006, 200507814/1. 

  1. III. RECHTSLEER
  1. Boeken

ALSTON, P. en GOODMAN, R., International Human Rights, Oxford, Oxford University Press, 2013, 1580.

BOELES, P., DEN HEIJER, M., LODDER, G. en WOUTERS, K., European Migration Law, Antwerpen, Intersentia, 2014, 455. 

BUCK, T., International Child Law, Londen, Routledge, 2014, 478. 

CARDOL, G., Ontheemd, vreemd en minderjarig – Het recht op ontwikkeling van de alleenstaande minderjarige vreemdeling in (inter)nationale wet- en regelgeving, Nijmegen, Wolf Legal Publishers, 2005, 497. 

CARLIER, J.Y. en SAROLEA, S., Droit des étrangers, Brussel, Larcier, 2016, 831.

CHERUBINI, F., Asylum Law in the European Union, London, Routledge, 2015, 290. 

CLAYTON, R. en TOMLINSON, H., The Law of Human Rights, Oxford, Oxford University Press, 2009, 2193.

COSTELLO, C., The Human Rights of Migrants and Refugees in European Law, Oxford, Oxford University Press, 2016, 356. 

DELZANGLES, B., Activisme et Autolimination de la Cour européenne des droits de l’homme, Parijs, Fondation Varenne, 2008, 565. 

DEMBOUR, M.-B., Who Believes in Human Rights? Reflections on the European Convention, Cambridge, Cambridge University Press, 2006, 310. 

DENYS, L., Overzicht van het vreemdelingenrecht, Heule, Inni Publishers, 2019, 1153.

DETRICK, S.L., A commentary on the United Nations Convention on the rights of the child, Den Haag, Kluwer Law International, 1999, 790. 

HAECK, Y. en BURBANO HERRERA, C., Procederen voor het Europees Hof voor de Rechten van de Mens, Antwerpen, Intersentia, 2011, 467. 

HAILBRONNER, K. en THYM, D., EU Immigration and asylum law- a commentary, München, C.H. Beck, 2016, 1638.

HARRIS, D., O’BOYLE, M., BATES, E. en BUCKLEY, C., Law of the European Convention on Human Rights, Oxford, Oxford University Press, 2014, 1006. 

LAVRYSEN, L., Human Rights in a Positive State, Antwerpen, Intersentia, 2016, 428. 

LEBOEUF, L., Le droit européen de l’asile – Au défi de la confiance mutuelle, Limal, Anthemis, 2016, 470. 

LIEFAARD, T., Deprivation of Liberty of Children in Light of International Human Rights Law and Standards, Antwerpen, Intersentia, 2008, 696. 

MOLE, N. en MEREDITH, C., Asylum and the European Convention on Human Rights, Straatsburg, Council of Europe Publishing, 2010, 283. 

PEERS, S., MORENO-LAX, V., GARLICK, M. en GUILD, E., EU Immigration and Asylum Law (Text and Commentary): Second Revised Edition, Leiden, Brill Nijhoff, 2015, 673. 

PUT, J., Handboek Jeugdbeschermingsrecht, Brugge, Die Keure, 2015, 589. 

RAINEY, B., WICKS, E. en OVEY, C., The European Convention on Human Rights, Oxford, Oxford University Press, 2017, 692.

SAROLEA, S., Droits de l’homme et migrations: de la protection au migrant aux droits de la personne migrante, Brussel, Bruylant, 2006, 718.

SCHABAS, W.A., The European Convention on Human Rights, Oxford, Oxford University Press, 2015, 1308. 

SLINGENBERG, L., The Reception of Asylum Seekers under International Law: Between Sovereignty and Equality, Oxford, Hart, 2014, 408. 

TURNER, B.S., Vulnerability and human rights, University Park, The Pennsylvania State University Press, 2006, 160. 

VELLUTI, S., Reforming the Common European Asylum System- legislative developments and judicial activism of the European courts, Londen, Springer Heidelberg, 2014, 109.

WOUTERS, J., RYNGAERT, C., RUYS, T. en DE BAERE, G., International Law – A European Perspective, Oxford, Hart, 2019, 1038. 

  1. Verzamelwerken

ANDO, N., “General Comments/Recommendations”, in encyclopedie, Oxford Public International Law, Oxford, Oxford University Press, 2008. 

BAULOZ, C., INELI-CIGER, M., SINGER, S. en STOYANOVA, V., “Introducing the Second Phase of the Common European Asylum System”, in BAULOZ, C., INELI-CIGER, M., SINGER, S. en STOYANOVA, V. (eds.), Seeking Asylum in the European Union, Leiden, Brill Nijhoff, 2015, 297. 

BIONDI, P., “Compliance with Fundamental Rights Demands Shared Responsibility”, in V. STOYANOVA en E. KARAGEORGIOU (eds.), The New Asylum and Transit Countries in Europe during and in the Aftermath of the 2015/2016 Crisis, Leiden, Brill Nijhoff, 2019, 307.

BLAAK, M., BRUNING, M., EIJGENRAAM, M., KAANDORP, M. en MEUWESE, S., “De Rechten van het Kind”, in M. BLAAK, M. BRUNING, M. EIJGENRAAM, M. KAANDORP en S. MEUWESE (eds.), Handboek Internationaal Jeugdrecht, Leiden, Defence for Children, 2012, 166.

BLEICHRODT, E., “Right to Liberty and Security”, in P. VAN DIJK, F. VAN HOOF, A. VAN RIJN en L. ZWAAK (eds.), Theory and Practice of the European Convention on Human Rights, Antwerpen, Intersentia, 2018, 1230. 

BOSSUYT, M., “De inroepbaarheid van verdragsbepalingen of wat is er rechtstreeks aan de rechtstreekse werking?”, in J. WOUTERS en D. VAN EECKHOUTTE (eds.), Doorwerking van internationaal recht in de Belgische rechtsorde, Antwerpen, Intersentia, 2006, 652. 

BOSSUYT, M., “Is the European Court of Human Rights on a slippery slope?”, in S. FLOGAITIS, T. ZWART en J. FRASER (eds.), The European Court of Human Rights and its discontents: turning criticism into strength, Cheltenham, Edward Elgar, 2013, 240.

BRANDL, U. en CZECH, P., “General and Specific Vulnerability of Protection-Seekers in the EU: Is there an Adequate Response to their Needs?”, in F. IPPOLITO en S. IGLESIAS (eds.), Protecting Vulnerable Groups: The European Human Rights Framework, Oxford, Hart Publishing, 2015, 494. 

CAMBIEN, N. en VAN NIEUWENBORGH, M., “De EU-rechtsorde: de beginselen van voorrang en rechtstreekse werking”, in J. NOWAK en N. CARIAT (eds.),  Le droit de l'Union européenne et le juge belge / Het recht van de Europese Unie en de Belgische rechter, Brussel, Larcier, 2015, 504. 

CERIANI CERNADAS, P., “The human rights of children in the context of international migration”, in W. VANDENHOLE, E. DESMET, D. REYNAERT en S. LEMBRECHTS (eds.), Routledge International Handbook of Children’s Rights Studies, Londen, Routledge, 2015, 436.

CHOMSKY, A., “A central American drama in four facts”, in M. LOPEZ-STAFFORD LEVY (ed.), Children from the other America, Rotterdam, Sense Publishers, 2016, 116.

DE BAERE, G., “The Court of Luxemburg acting as an asylum court”, in A. ALEN, V. JOOSTEN, R. LEYSEN en W. VERRIJDT (eds.), Liberae Cogitationes: Liber Amicorum Marc Bossuyt, Antwerpen, Intersentia, 2013, 974. 

DESMET, N. en DEFRANQ, R., “De minderjarige vreemdeling”, in Kinderrechtswinkels (ed.), De juridische positie van de minderjarige in de praktijk, Kortrijk-Heule, UGA, 2010, 375.

FARRUGIA, R. en TOUZENIS, K. “The international protection of unaccompanied and separated migrant and asylum-seeking children in Europe”, in J. KANICS, D.S. HERNANDEZ en K. TOUZENIS (eds.), Migrating alone- Unaccompanied and separated children’s migration to Europe, Unesco Publishing, 2010, 187. 

FINEMAN, M.A., “Equality, autonomy, and the vulnerable subject in law and politics”, in M.A. FINEMAN en A. GREAR (eds.), Vulnerability, reflections on a new ethical foundation for law and politics, London, Farnham: Ashgate, 2013, 236. 

FOURNIER, K., “De voogdijwet voor niet-begeleide minderjarige vreemdelingen: terug- en vooruitblik”, in D. VANHEULE (ed.), Migratie en migrantenrecht – ontwikkelingen inzake arbeidsdiscriminatie, detachering van werknemers, kinderontvoering en de Dublinverordening, Brugge, Die Keure, 2017, 207.

LEMMENS, K., “Criticising the European Court of Human Rights or Misunderstandig the Dynamics of Human Rights Protection”, in P. POPELIER, S. LAMBRECHT en K. LEMMENS (eds.), Criticism of the European Court of Human Rights – Shifting the Convention System: Counter-Dynamics at the National and EU Level, Antwerpen, Intersentia, 2016, 571. 

LIMBEEK, M. en BRUNING, M., “The Netherlands – Two Decades of the CRC in Dutch Case Law”, in T. LIEFAARD en J.E. DOEK (eds.), Litigating the Rights of the Child, Dordrecht, Springer, 2014, 265.

MAES, A., “Asielrecht in de kering: de nieuwe Dublinverordening en de nieuwe kwalificatierichtlijn”, in D. VANHEULE (ed.), Migratie en migrantenrecht – ontwikkelingen inzake arbeidsdiscriminatie, detachering van werknemers, kinderontvoering en de Dublinverordening, Brugge, Die Keure, 2017, 207.

MATERA, C., “The Influence of International Organisations on the EU’s Area of Freedom, Security and Justice: A First Inquiry”, in R.A. WESSEL en S. BLOCKMANS (eds.), Between Autonomy and Dependence, Den Haag, Springer, 2014, 340. 

MYJER, E., “The European Court of Human Rights is no European Asylum Court”, in A. ALEN, V. JOOSTEN, R. LEYSEN en W. VERRIJDT (eds.), Liberae Cogitationes: Liber Amicorum Marc Bossuyt, Antwerpen, Intersentia, 2013, 974.

POLLET, K., “Grondrechtenbescherming in de Dublin III-verordening: de doodsteek voor het Dublinsysteem?”, in D. VANHEULE (ed.), Migratie en migrantenrecht – ontwikkelingen inzake arbeidsdiscriminatie, detachering van werknemers, kinderontvoering en de Dublinverordening, Brugge, Die Keure, 2017, 207. 

SHELTON, D. en GOULD, A., “Positive and Negative Obligations”, in D. SHELTON (ed.), The Oxford Handbook of International Human Rights Law, Oxford, Oxford University Press, 2013, 1018. 

STALFORD, H., “The CRC in Litigation under EU Law”, in T. LIEFAARD en J.E. DOEK (eds.), Litigating the Right of the Child: the UN Convention on the Rights of the Child in Domestic and International Jurisprudence, Dordrecht, Springer, 2014, 211.

SUDRE, F., “L’interdiction de la torture et des traitements inhumains et dégradants”, in F. SUDRE (ed.), Les grands arrêts de la Cour européenne des Droits de l’Homme, Parijs, Themis Droit, 2015, 944. 

VANDENHOLE, W., “Belgium – The Convention of the Rights of the Child in Belgian Case Law”, in T. LIEFAARD en J.E. DOEK (eds.), Litigating the Rights of the Child, Dordrecht, Springer, 2014, 265. 

VANDENHOLE, W., “Children’s rights from a legal perspective: Children’s rights law”, in W. VANDENHOLE, E. DESMET, D. REYNAERT en S. LEMBRECHTS (eds.), Routledge International Handbook of Children’s Rights Studies, Londen, Routledge, 2015, 436. 

VERMEULEN, B. en BATTJES, H., “Prohibition of Torture and Other Inhuman or Degrading Treatment or Punishment”, in P. VAN DIJK, F. VAN HOOF, A. VAN RIJN en L. ZWAAK (eds.), Theory and Practice of the European Convention on Human Rights, Antwerpen, Intersentia, 2018, 1230.

WOLTJER, A., “The European Court of Human Rights and the Court of Justice of the European Union: an Imperfect Match? Interaction Between both Courts in the Field of Immigration Law”, in M. VAN ROOSMALEN, B. VERMEULEN, F. VAN HOOF en M. OOSTING (eds.), Fundamental Rights and Principles: Liber Amicorum Pieter van Dijk, Antwerpen, Intersentia, 2013, 584. 

  1. Tijdschriften

ALLSOPP, J. en CHASE, E., “Best Interests, Durable Solutions and Belonging: Policy Discourses Shaping the Futures of Unaccompanied Migrant and Refugee Minors Coming of Age in Europe”, Journal of Ethnic and Migration Studies 45(2), 2019, 293-311. 

ANDROFF, D., “The Human Rights of Unaccompanied Minors in the USA from Central America”, Journal of Human Rights and Social Work1(2), 2016, 71-77.

ATAIANTS, J., COHEN, C., HENDERSON RILEY, A., TELLEZ LIEBERMAN, J., REIDY, M.C. en CHILTON, M., “Unaccompanied Children at the United States Border, a Human Rights Crisis that can be Addressed with Policy Change”, Journal Immigrant Minority Health20(4), 2018, 1000-1010.

BATTJES, H., DEMBOUR, M.-B., DE HART, B. en FARAHAT, A., “Introduction: the European Court of Human Rights and immigration: limits and possibilities”, European Journal of Migration and Law11, 2009, 199-204. 

BEDUSCHI, A., “The Contribution of the Inter-American Court of Human Rights to the Protection of Irregular Immigrants’ Rights: Opportunities and Challenges”, Refugee Survey Quarterly34, 2015, 45-74. 

BEDUSCHI, A., “Vulnerability on Trial: Protection of Migrant Children's Rights in the Jurisprudence of International Human Rights Courts”, Boston University International Law Journal36(1), 2018, 55-85.

BHABHA, J., “Arendt’s children: do today’s migrant children have a right to have rights?”, Human Rights Quarterly31, 2009, 410-451. 

BIEL, A.M., “Detention of Minors in EU Return Procedures: Assessing the Extent to Which Polish Law is Reflective of the EU Migration Regime and International Human Rights Standards”, Central and Eastern European Migration Review6(2), 2017, 69-102. 

BOSSUYT, M., “Rechterlijk activisme in Straatsburg”, Rechtskundig Weekblad19, 2014, 723-733. 

BOSSUYT, M., “The European Union Confronted with an Asylum Crisis in the Mediterranean: Reflections on Refugees and Human Rights Issues”, European Journal of Human Rights5, 2015, 581-605. 

BREKKE, J.-P., “Stuck in transit: secondary migration of asylum seekers in Europe, national differences and the Dublin Regulation”, Journal of Refugee Studies28(2), 2014, 145-162.

BRUIN, R., KOK, S.G. en TERLOUW, A., “Dublin: blind interstatelijk vertrouwen is een fictie: over inwilligingspercentages en overdrachten”, Justitiële Verkenningen41(3), 2015, 71-89.

BYRNE, K., “Migrant, Refugee or Minor? It Matters for Children in Europe”, FMReview, 2017, 94-96.

CASARICO, A., FACCHINI, G. en TESTA, C., “Asylum policy and illegal immigration: perspectives and challenges”, DICE report14(4), 2016, 14-20.

COMTE, F., “A New Agency is Born in the European Union: the European Asylum Support Office”, European Journal of Migration and Law1(4), 2010, 373-405. 

CORNELISSE, G., “Mensenrechten begrensd: detentie in het vreemdelingenrecht”, Justitiële Verkeningen38(6), 2012, 52-66. 

DA LOMBA, S., “Vulnerability, irregular migrants’ health-related rights and the European Court of Human Rights”, Eur. J. Health L.21(399), 2014, 339-364.

DE GRAEVE, K., “Classed Landscapes of Care and Belonging: Guardianships of Unaccompanied Minors”, Journal of Refugee Studies30(1), 2015, 71-88. 

DE JESUS BUTLER, I., “The Rights of the Child in the Case Law of the Inter-American Court of Human Rights: Recent Cases”, Human Rights Law Review5(1), 2005, 151-167. 

DEN HEIJER, M., RIJPMA, J. en SPIJKERBOER, T., “Coercion, Prohibiton and Great Expectations: The Continuing Failure of the Common European Asylum System”, Common Market Law Review52, 2016, 607-642.

DEVI, S. “Unaccompanied Migrant Children at Risk across Europe”, World Report387, 2016, 2590.

DUDLEY, M., STEEL, Z., MARES, S. en NEWMAN, L., “Children and Young People in Immigration Detention”, Current Opinion in Psychiatry25(4), 2012, 285-292. 

DULITZKY, A. E., “An Inter-American Constitutional Court – The Invention of the Conventionality Control by the Inter-American Court of Human Rights”, Texas International Law Journal50(1), 2015, 45-93. 

EIDE, K. en HJERN, A., “Unaccompanied refugee children – vulnerability and agency”, Acta Paediatrica102, 2013, 666-668.

ETINSKI, R. en DAJIC, S., “Direct Effect of the European Convention on Human Rights”, Belgrade Law reviewLXIII(3), 2015, 91-111. 

FERRARA, P., CORSELLO, G., SBORDONE, A., NIGRI, L., CAPORALE, O., EHRICH, J. EN PETTOELLO-MANTOVANI, M.,“The “Invisible Children”: Uncertain Future of Unaccompanied Minor Migrants in Europe”,EPA169, 2016, 332-333.

FLEUREN, J., “De historische ontwikkeling van de verhouding tussen internationaal recht en nationaal recht”, Ars Aequi61, 2012, 510-519. 

GAMMELHTHOFT-HANSEN, T. en GAMMELTHOFT-HANSEN, H., “The right to seek- revisited. On the Human Rights Declaration article 14 and access to asylum procedures in the EU”, European Journal of Migration and Law10, 2008, 439-459.

GIL-BAZO, M.T., “The Charter of Fundamental Rights of the European Union and the right to be granted asylum in the Union’s law”, Refugee Survey Quarterly27(3), 2008, 33-52.

GIMENO-MONTERDE, C. en GUTTIEREZ-SANCHEZ, J.D., “Fostering Unaccompanied Migrating Minors: A Cross-border Comparison”, Children and Youth Services Review99, 2019, 36-42. 

GIUPPONI, B.O., “Assessing the Evolution of the Inter-American Court of Human Rights in the Protection of Migrants’ Rights: Past, Present and Future”, The International Journal of Human Rights21(9), 2017, 1477-1503. 

GJIPALI, D., “The External Dimension of EU Migration Policy”, Academicus: International Scientific JournalMMXVII(15), 2017, 158-165. 

GREAR, A., “Challenging corporate “humanity”: legal disembodiment, embodiment and human rights”, Hum. Rts. L. Rev. 7 (3), 2007, 511- 543.

GREENMAN, K., “A Castle Built on Sand? Article 3 ECHR and the Source of Risk in Non-Refoulement Obligations in International Law”, International Journal of Refugee Law27(2), 2015, 264-296. 

HERNANDEZ, D.S., “Analyse d’une catégorie juridique récente: le mineur étranger non accompagné, séparé ou isolé”, Revue européenne des migrations30, 2014, 17-34.

KALVERBOER, M., BELTMAN, D., VAN OS, C. en ZIJLSTRA, E., “The Best Interests of the Child in Cases of Migration: Assessing and Determining the Best Interests of the Child in Migration”, International Journal of Children’s Rights25, 2017, 114-139.

KAPFERER, S., “Article 14(2) of the Universal Declaration of Human Rights and exclusion from international refugee protection”, Refugee Survey Quarterly27(3), 2008, 53-75.

KARAMANIDOU, L. en SCHUSTER, L., “Realizing one’s rights under the 1951 Convention 60 years on: a review of practical constraints on accessing protection in Europe”, Journal of Refugee Studies25(2), 2011, 169-192.

KEEN, R.,  “The development of problem solving in young children: a critical cognitive skill”, Ann. Rev. Psychol.62(1), 2011, 1-21.

KENNY, M.A. en LOUGHRY, A., “Addressing the limitations of age determination for unaccompanied minors: A way forward”, Children and Youth Services Review92, 2018, 15-21. 

KOFFEMAN, N.R. en HILLARY, L., “Mensenrechtelijke zorgen bij de planning voor herziening van het gemeenschappelijk Europees asielsysteem”, NTM43(1), 2018, 113-132. 

KOK, S., “Hoe functioneert het Dublinsysteem? Over de weerbarstige praktijk”, A&MR 6(7), 2016, 291-297.

LAVRYSEN, L., “Positive Obligations in the Jurisprudence of the Inter-American Court of Human Rights”, Inter-American and European Human Rights Journal1(2), 2014, 94-115. 

LENART, J., “‘Fortress Europe’: compliance of the Dublin II regulation with the European Convention for the Protection of Human Rights and Fundamental Freedoms”, Utrecht Journal of Intenrnational and European Law28(75), 2012, 4-19.

LINTON, J.M., GRIFFIN, M. en SHAPIRO, A.J., “Detention of Immigrant Children”, Pediatrics139(4), 2017, 1-13. 

MACIOCE, F., “Undocumented migrants, vulnerability and strategies of inclusion: a philosophical perspective”, Wiley Constellations25, 2018, 87-100.

MENJIVAR, C. en PERREIRA, K.M., “Undocumented and Unaccompanied: Children of Migration in the European Union and the United States”, Journal of Ethnic and Migration Studies, 2017, 1-21.

MORENO-LAX, V., “Dismantling the Dublin System: M.S.S. v. Belgium and Greece”, European Journal of Migration and Law14, 2012, 1-31. 

NGUEMA, N.E. “La protection des mineurs migrants non-accompagnés en Europe”, Revue du Centre de recherches et d’études sur les droits fondamentaux7, 2015, 1-21.

NICOLOSI, S.F., “Going unnoticed? Diagnosing the right to asylum in the Charter of Fundamental Rights of the European Union”, European Law Journal23 (1-2), 2017, 94-117.

O’ DONNELL, R. en KANICS, J., “Separated and Unaccompanied Children in the EU”, Forced Migration Review 51, 2016, 73-75.

PARUSEL, B., “Unaccompanied Minors in the European Union – Definitions, Trends and Policy Overview”, Social Work and Society International Online Journal15, 2017, 1-15.

PEERS, S., “The Second Phase of the Common European Asylum System: A Brave New World- or Lipstick on a Pig?”, Statewatch Analysis, 2013, 1-17.

PERONI, L. en TIMMER, A., “Vulnerable groups: the promise of an emerging concept in human rights convention law”, Int’l J. Const.11, 2013, 1056-1085.

RENEMAN, M., “Het Kinderrechtenverdrag krijgt tanden”, A&MR8, 2011, 349-362. 

RENEMAN, M., “Implementatie van de herziene Asielprocedurerichtlijn: een nieuwe beslissystematiek en meer waarborgen voor asielzoekers”, Nederlands Tijdschrift voor Europees Recht2015(8), 2015, 250-256. 

ROOTS, L., “The New EURODAC Regulation: Fingerprints as a Source of Informal Discrimination”, Baltic Journal of European Studies5(2), 2015, 108-129. 

RUET, C., “La vulnérabilité dans la jurisprudence de la Cour européenne des droits de l’homme”, Revue trimestrielle des droits de l’homme102, 2015, 317-339. 

SMYTH, C., “Is the right of the child to liberty safeguarded in the Common European Asylum System?”, European Journal of Migration and Law15, 2013, 111-136.

STRIK, T. “De externe dimensie van het EU migratiebeleid: uit het oog of uit het recht?”, NTM43(1), 2018, 64-86.

TOBIN, J., “Understanding Children’s Rights: A Vision beyond Vulnerability”, Nordic Journal of International Law84, 2015, 155-182. 

URBAITE, L., “Judicial Activism in the Approach of the European Court of Human Rights to Positive Obligations of the State”, Baltic Yearbook of International Law Online11(1), 2011, 211-238. 

VALTOLINA, G.G. en D’ODORICO, M., “Crossing Alone the Mediterranean Sea, Some Critical Issues About Unaccompanied Minors in Europe”, Revista Interdisciplinar da Mobilidade Humana25, 2017, 77-94.

VAN OS, C., “De relevantie van het Kinderrechtenverdrag voor minderjarige vreemdelingen”, Justitiële Verkenningen38(6), 2012, 67-82.

VANDENHOLE, W., “Editoriaal – Kinderrechten op het scherpst van de snede”, TJK(1), 2016, 3-5.

VANHEULE, D., “Het Global Compact for Safe, Orderly and Regular Migration”, RW82(25), 2019, 962. 

VERHAEGEN, B., “De Wettelijke Vertegenwoordiging van Niet-begeleide Minderjarige Vreemdelingen”, Jura Falconis40(4), 2004, 873-906. 

YOSHINO, K., “The New Equal Protection”, Harvard Law Review 124(3), 2011, 747-803. 

ZOLKOSKI, S.M. en BULLOCK, L.M., “Resilience in Children and Youth: A review”, Children and Youth Services Review34, 2012, 2295-2303.

  1. IV. MEDIA

ACHILLI, L., “Why are we not reforming the Dublin Regulation yet?”, Euractiv, 25 oktober 2018, https://www.euractiv.com/section/justice-home-affairs/opinion/why-are-w….

 

AGENTSCHAP INTEGRATIE EN INBURGERING, “RvV bevestigt mogelijkheid tot Dublinoverdracht naar Griekenland onder bepaalde voorwaarden”, Agentschap Integratie en Inburgering, 4 juli2018, http://www.agii.be/nieuws/rvv-bevestigt-mogelijkheid-tot-dublinoverdrac….

 

AMNESTY INTERNATIONAL, “Waarom een humaan asielbeleid wel mogelijk is”, Amnesty International, 28 juni 2018, https://www.amnesty-international.be/nieuws/waarom-een-humaan-asielbele….

 

BAERT, D., “9-Jarig Palestijns jongetje dood gevonden in asielcentrum van Broechem, vijf verdachten opgepakt”, VRT NWS, 24 april 2019, https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2019/04/24/jongetje-dood-gevonden-in-asiel….

 

BALLIAUW, J., “Migratie doet de EU op haar grondvesten daveren”, VRT NWS, 9 december 2018, https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2018/12/07/migratie-doet-de-eu-op-zijn-gro….

 

BEIRLANT, B., “EU komt geen stap vooruit in migratiedossier”, De Standaard, 19 oktober 2018, http://www.standaard.be/cnt/dmf20181018_03855732.

 

BEIRLANT, B., “EU-missie op zee moet het zonder schepen doen”, De Standaard, 27 maart 2019, http://www.standaard.be/cnt/dmf20190326_04283315.

 

BRZOZOWSKI, A., “No agreement on asylum possible before EU elections, EU member states admit”, Euractiv, 8 maart 2019, https://www.euractiv.com/section/justice-home-affairs/news/no-agreement….

 

COLLINS, L., “Europe’s Child Refugee Crisis”, The New Yorker, 27 februari 2017, https://www.newyorker.com/magazine/2017/02/27/europes-child-refugee-crisis.

 

DE TELEGRAAF, “Vluchtelingenwerk: Opvangcentra raken vol”, De Telegraaf, 2 november 2018, https://www.telegraaf.nl/nieuws/2752905/vluchtelingen-werk-opvangcentra….

 

DE VROEY, B., “Twee jaar EU-Turkije-akkoord: een bedenkelijk succes”, VRT NWS, 16 maart 2018, https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2018/03/16/bedenkelijk-succes-/.

 

Europees Parlement persmededeling, “De weg naar de Europese Verkiezingen: belangrijkste momenten”, europa.eu, 4 september 2018, http://www.europarl.europa.eu/news/nl/press-room/elections-press-kit/0/….

 

Europees Parlement persmededeling, “Reception conditions for asylum-seekers agreed between MEPs and Council”, europa.eu, 14 juni 2018, http://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20180614IPR05803/recep….

 

Europese Commissie persmededeling, “Towards a Sustainable and Fair Common European Asylum System”, europa.eu, 4 mei 2016, http://europa.eu/rapid/press-release_IP-16-1620_en.htm

 

Europese Raad persmededeling, “European Council Conclusions, 28 june 2018”, consilium.europa.eu, 29 juni 2018, https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2018/06/29/2018….

 

Europese Raad persmededeling, “Verklaring EU-Turkije”, consilium.europa.eu, 18 maart 2016, https://www.consilium.europa.eu/nl/press/press-releases/2016/03/18/eu-t….

 

EUROSTAT news release, “63.300 Unaccompanied Minors Among Asylum Seekers Registered in the EU in 2016: over Half are Afghans or Syrians”, europeanmigrationlaw.eu, 11 mei 2017, http://www.europeanmigrationlaw.eu/documents/Asylum%20applicants%20considered%20to%20be%20unaccompanied%20minors.pdf.

 

EUROSTAT news release, “Over 31.000 Unaccompanied Minors Among Asylum Seekers Registered in the EU in 2017”, ec.europa.eu, 16 mei 2018, https://ec.europa.eu/eurostat/documents/2995521/8895109/3-16052018-BP-E….

 

GLADSTONE, R., “300,000 Child Refugees and Migrants Traveled Alone in ’15 and ’16, U.N. Says”, The New York Times, 17 mei 2017, https://www.nytimes.com/2017/05/17/world/americas/united-nations-children-refugees-migrants-trafficking.html.

 

GOTEV, G., “Nine EU members stay away from UN Migration Pact”, Euractiv, 20 december 2018, https://www.euractiv.com/section/global-europe/news/nine-eu-members-sta….

 

KNACK, “Dublin-verordening wordt losgelaten in nieuw Europees migratieakkoord”, Knack, 29 juni 2018, https://www.knack.be/nieuws/wereld/dublin-verordening-wordt-losgelaten-….

 

KNACK, “Plannen opsluiten migrantengezinnen: Francken verdedigt zich tegen Raad van Europa”, Knack, 14 juni 2018, https://www.knack.be/nieuws/belgie/plannen-opsluiten-migrantengezinnen-….

 

LAESSING, U. en RINKE, A., “More than 160 countries sign UN migration pact; U.S. and others opt out”, The Globe and Mail, 10 december 2018, https://www.theglobeandmail.com/world/article-more-than-160-countries-s….

 

LIGA VOOR DE MENSENRECHTEN, “The Stockholm Program”, Liga voor de Mensenrechten, 29 oktober 2009, https://mensenrechten.be/nieuwsberichten/the_stockholm_program

 

OXFAM, “‘You aren’t human any more’, Migrants expose the harrowing situation in Libya and the impact of European policies”, OXFAM media briefing, 9 augustus 2017, https://www.oxfam.org/en/research/you-arent-human-any-more-migrants-exp….

 

STRUYS, B., “Opvangcentra zitten overvol door grotere instroom: tenten voor azielzoekers weer in beeld”, De Morgen, 16 november 2018, https://www.demorgen.be/nieuws/opvangcentra-zitten-overvol-door-grotere….

 

VANRENTERGHEM, A., “Aantal niet-begeleide minderjarige vreemdelingen dat verdween lag nog nooit zo hoog”, VRT NWS, 30 april 2019, https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2019/04/30/nooit-verdwenen-meer-niet-begel….

 

VAN STICHEL, W., “Vermiste dieren krijgen meer aandacht dan minderjarige vluchtelingen”, DeStandaard, 23 april 2018, http://www.standaard.be/cnt/dmf20180423_03478488.

 

VERBERGT, M., “Europees Hof voor Mensenrechten minder activistisch”, De Standaard, 3 december 2018, http://www.standaard.be/cnt/dmf20181202_04004721.

 

VERCRUYSSE, S., “Wat staat er in het migratiepact en waarom keurt de regering het nog niet goed?”, VRT NWS, 17 november 2018, https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2018/11/17/n-va-blijft-belgische-steun-aan….

 

VIDAL, E., “Details of EU Agreement on Migration”, Reuters, 29 juni 2018, https://www.reuters.com/article/us-eu-summit-conclusions-migration/deta….

  1. V. MISCELLANIA

AIDA Country Report Belgium: 2018 update, maart 2019. 

AIDA Country Report France: 2018 update, maart 2019. 

AIDA Country Report Greece: 2018 update, maart 2019. 

AIDA Country Report Ireland: 2018 update, februari 2019. 

AIDA Country Report Italy: 2017 update, maart 2018. 

AIDA Country Report Netherlands: 2018 update, maart 2019. 

AIDA Country Report Poland: 2018 update, maart 2019. 

AIDA Country Report Portugal: 2017 update, maart 2018. 

ECRE, Comments on the Commission Proposal for a Dublin IV Regulation (Com(2016) 270), oktober 2016.

ECRE, Comments on the Commission Proposal to recast the Reception Conditions Directive(Com (2016) 465), oktober 2016. 

Europees Parlement, Briefing: Reform of the Dublin System, 1 maart 2019, http://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/BRIE/2016/586639/EPRS_BRI%….

FRA, Opinion of the European Union Agency for Fundamental Rights on the impact of the proposal for a revised Dublin Regulation (COM(2016)270 final; 2016/0133 COD), 23 november 2016. 

High Level Conference on the Future of the European Court of Human Rights, Declaration, 26-27 april 2011, https://www.echr.coe.int/Documents/2011_Izmir_FinalDeclaration_ENG.pdf.

Inter-Amerikaans Hof voor de Rechten van de Mens, Rights and Guarantees of the Children: Advisory Opinion OC-21/14, http://www.corteidh.or.cr/docs/opiniones/seriea_21_eng.pdf.

KESTEMONT, L., “Methods for traditional legal research”, Reader ‘Methods of Legal Research’, Research Master in Law, KU Leuven – University of Tilburg, 2014-2015.

KESTEMONT, L. en SCHOUKENS, P., Rechtswetenschappelijk schrijven, Leuven, Acco, 2012, 135.

MYRIA, Europa in (asiel)crisis,Myriadocs, juni 2016, https://www.myria.be/files/Myriadocs-1-NL-Europaincrisis.pdf

MYRIA, Migratie in cijfers en in rechten 2015, Myriadocs, 3 september 2015, https://www.myria.be/nl/publicaties/migratie-in-cijfers-en-in-rechten-2….

Position Paper of Cyprus, Greece, Italy, Malta and Spain on the Proposal recasting the Dublin Regulation, 4 mei 2018, https://g8fip1kplyr33r3krz5b97d1-wpengine.netdna-ssl.com/wp-content/upl….

THE AFRICAN CHILD POLICY FORUM, Definition of the Child: The International/regional Legal Framework, 2013, http://www.youthpolicy.org/wp-content/uploads/library/2013_Africa_Child….

TIJSSEN, H., De juridische dissertatie onder de loep, Den Haag, Boom juridische uitgevers, 2009, 233.

VLUCHTELINGENWERK VLAANDEREN, Wat is Dublin?, 19 oktober 2013, https://www.vluchtelingenwerk.be/sites/default/files/wat-is-dublin_v04-….

Written Submissions on Behalf of the AIRE, the ECRE and the ICJ to the case Sh.D. and others/Greece and others, 12 augustus 2016, 10 p., http://www.asylumlawdatabase.eu/sites/www.asylumlawdatabase.eu/files/al…

Universiteit of Hogeschool
Master in de Rechten
Publicatiejaar
2019
Promotor(en)
Prof. Dr. Koen Lemmens
Kernwoorden
Share this on: