Een nieuw(e) (t)huis voor erkende en subsidiair beschermde vluchtelingen in Vlaanderen

Sara Willems
Voor de vele vluchtelingen die in ons land terechtkomen, start na hun erkenning de zoektocht naar een eigen huis. Wat een huis tot een thuis maakt verschilt van persoon tot persoon. Vluchtelingen vragen hierbij bijzondere aandacht vanwege hun specifieke context. Dit is een context van omgaan met mogelijke traumatische ervaringen uit het herkomstland, de ervaring van een hectische tocht, chronische stress door de lage socio-economische positie waarin ze terecht komen en stress vanwege het cultuurverschil. De masterproef ‘Een nieuw(e) (t)huis voor erkende en subsidiair beschermde vluchtelingen in Vlaanderen’ onderzoekt in welke mate huisvestingsinitiatieven voor vluchtelingen in Vlaanderen afgestemd zijn op hun wensen en noden.

Een moeilijke zoektocht van vluchtelingen naar een nieuw(e) (t)huis in Vlaanderen

‘Oost, west, thuis best’, zo zegt het spreekwoord. Miljoenen mensen worden echter gedwongen om hun thuis te verlaten omwille van vervolging, conflicten, geweld of schending van de mensenrechten. Indien België aan deze vluchtelingen bescherming biedt, dienen ze binnen zes maanden het asielcentrum te verlaten en in een eigen woning in te trekken. Het vinden van een woning blijkt echter een moeilijke opgave. Het aanbod aan betaalbare en kwaliteitsvolle woningen in Vlaanderen is beperkt. Bovendien bevinden vluchtelingen zich vaak in een zwakke positie in het spel van vraag en aanbod binnen de private huurmarkt. Dit is te wijten aan hun afhankelijkheid van het OCMW, etnische afkomst en de taalbarrière.

Om een antwoord te bieden op deze problematiek werden in Vlaanderen verschillende initiatieven genomen door vrijwilligers. Drie types projecten werden in het kader van mijn masterproef bestudeerd: House of Colours, een cohousing initiatief waarbij verschillende vluchtelingen samen wonen; het Tiny House voor vluchtelingen, een transporteerbare woning die geplaatst wordt in de tuin van autochtone inwoners; en Woonhulp voor vluchtelingen, een renovatieproject dat leegstaande woningen terug bewoonbaar maakt. Interviews werden afgenomen met drie initiatiefnemers en negen vluchtelingen. Vluchtelingen konden bovendien hun woonervaring documenteren aan de hand van ‘cultural probes’. Dit zijn opdrachten die de bewoners kunnen inspireren om over hun woonervaring te reflecteren. 

Uit de bevragingen komen drie aandachtspunten naar voor. Zo blijkt het vinden van een evenwicht tussen privacy en verbondenheid van belang te zijn. Vluchtelingen hopen een netwerk te kunnen uitbouwen in de nieuwe maatschappij. Dit geeft immers het gevoel erbij te horen en het verzacht het gemis aan familieleden en vrienden. Een woonomgeving die sociale contacten ondersteunt is dan ook gewenst. Wel wordt een private woning verkozen boven een cohousing model vermits dergelijke woning bijdraagt tot een gevoel van rust, veiligheid en mentale en materiële controle. Sociale contacten in de woning blijven bovendien mogelijk, namelijk door bezoek uit te nodigen. Ook spelen de relaties binnen het gezin een belangrijke rol. Op architecturaal vlak vertaalt zich dit in de wens naar mogelijkheden om bezoek te ontvangen en een aangename leefruimte. 

Waar kan ik mij nog thuis voelen? (…) dat gaat niet in een instelling. Dat vind je niet ergens waar dat mensen betaald worden om voor jou te zorgen. Dat vind je alleen maar tussen mensen die er oprecht zijn en willen samenleven. Dat is die verbondenheid tot in uw vezel, waardat je gemist wordt als je er niet bent.”

Figuur 1: Probe Nesrine: De leefruimte is voor haar de belangrijkste ruimte van de woning.

 

Een tweede aspect is het vinden van een evenwicht tussen culturele aanpassing en het behoud van de eigen cultuur. De bestudeerde initiatieven zijn, meestal onbewust, ontwikkeld in een westerse bouwstijl. Hierdoor merken vluchtelingen verschillen op met de stijl gangbaar in hun herkomstland. Ondanks de esthetische voorkeur voor de eigen stijl worden deze verschillen geaccepteerd omwille van het klimaat, bijvoorbeeld de grotere hoeveelheid regen. Aanpassingen op vlak van levensstijl en waarden die met woningen verbonden zijn, bijvoorbeeld ecologisch wonen, blijken echter moeilijker te verlopen. In de literatuur spreekt men in dit verband over ‘acculturatiestress’, dit is stress die mensen kunnen ervaren wanneer ze geconfronteerd worden met andere culturele waarden en praktijken en zich hieraan aanpassen. Om de westerse woning als een thuis te laten aanvoelen ondernemen vluchtelingen allerlei acties. 

“(…) I try to do some things always remembering me to my old house in Syria and to my parents’ house. (…) I bring me seeds from my own garden. When they will grow up (…) I will remember always my old plants in my garden. That will make me happy I think.” 

Figuur 2: Tapijt Mekka			                                Figuur 3: Religieuze objecten

 

Tot slot gaan initiatiefnemers en vluchtelingen op zoek naar een evenwicht tussen de betaalbaarheid van de woning en de bouwtechnische kwaliteit. Het Tiny House heeft een beperkte omvang waardoor nieuwbouw betaalbaar is. Initiatiefneemster van House of Colours verkiest grote woningen, welke betaalbaar zijn vermits verschillende vluchtelingen samenwonen. Woonhulp voor vluchtelingen zet in op leegstaande panden waarbij de bouwtechnische kwaliteit verhoogd wordt door deze samen met vluchtelingen op te frissen. Ondanks deze acties is de bouwtechnische kwaliteit vaak beperkt. Vluchtelingen leggen zich hier echter bij neer vermits lotgenoten in slechtere leefomstandigheden verblijven.

“We get solution. Because how many people cannot find house. They are sleeping in the streets. I know. But we get solution.”

Figuur 4: Badkamer voor zes personen		         Figuur 5: Loskomend behangpapier o.w.v. vocht

Vanuit deze bevindingen kunnen enkele inzichten meegenomen worden door huidige en toekomstige initiatiefnemers, de overheid en vluchtelingen zelf. Initiatiefnemers kunnen rekening houden met de balans tussen privacy en verbondenheid, de nood aan een inclusieve woonomgeving en de wens naar veiligheid en controle. Daarnaast wordt het uitwerken van projecten mét in plaats van voor vluchtelingen aangeraden. Dit laat toe om culturele verschillen op architecturaal vlak samen te bespreken, wat een wederzijds begrip en een uitwisseling van waardevolle architecturale elementen mogelijk maakt. Bovendien kan zo samen gezocht worden naar een gebouwde omgeving die de gewenste sociale interacties ondersteunt. Openbaar vervoer, scholen, winkels, werkgelegenheid en voldoende voorzieningen in de buurt faciliteren hierbij de inclusie van vluchtelingen. Het samen realiseren van projecten geeft bovendien aan vluchtelingen het gevoel hun steentje bij te dragen, het maakt zelfexpressie mogelijk en het levert een hogere bouwtechnische kwaliteit op tegen een lagere prijs. Verder kan dit onderzoek beleidsmakers informeren over obstakels in de wetgeving. Innovatieve en beloftevolle projecten rond experimentele woonvormen worden momenteel door de wetgeving belemmerd. Ook kan in de toekomst op een meer actieve manier ingezet worden op de leegstand in Vlaanderen. Aan vluchtelingen bieden deze bevindingen inzicht in de achterliggende intenties en waarden van initiatiefnemers. Mogelijk beïnvloedt dit het omgaan met ervaren cultuurverschillen op een positieve manier. Dit alles kan ertoe bijdragen dat vluchtelingen een plek vinden om te wonen, een plek die bovendien aanvoelt als een thuis. 

Bibliografie

Normal 0 21 false false false NL-BE JA X-NONE /* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:Standaardtabel; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-priority:99; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-para-margin:0cm; mso-para-margin-bottom:.0001pt; mso-pagination:widow-orphan; font-size:12.0pt; font-family:Cambria; mso-ascii-font-family:Cambria; mso-ascii-theme-font:minor-latin; mso-hansi-font-family:Cambria; mso-hansi-theme-font:minor-latin;}

Geraadpleegde literatuur

Agentschap Informatie Vlaanderen. Begeleiding van inburgeraars (het Inburgeringstraject). Geraadpleegd op 22 maart 2017, van https://www.vlaanderen.be/nl/gemeenten-en-provincies/dienstverlening-va…

 

Agentschap Informatie Vlaanderen. Conformiteitsattest voor (huur)woningen. Geraadpleegd op 31 maart 2017, van https://www.vlaanderen.be/nl/bouwen-wonen-en-energie/huren-en-verhuren/…

 

Agentschap Integratie & Inburgering. ASIEL: Federale en Vlaamse bevoegdheden, en link met inburgering en integratie. Gedownload op 31 maart 2017, van http://www.vvsg.be/sociaal_beleid_en_werk/Documents/Documenten%20Werkgr…

 

Agentschap Integratie & Inburgering (2016). Monitoring verhuisbewegingen erkend vluchtelingen– oktober 2016

 

Agentschap Integratie & Inburgering (2016). Verblijfsrecht en asiel. Geraadpleegd op 26 mei 2017, van http://www.kruispuntmi.be/thema/vreemdelingenrecht-internationaal-priva…

 

Agentschap Integratie en Inburgering. Waar heb je als asielzoeker recht op materiële opvang? Geraadpleegd op 29 maart 2017, van http://www.kruispuntmi.be/thema/sociaal-medisch/materiele-opvang/asielz…

 

Agentschap Integratie & Inburgering (2016). Wat zijn de beroepsmogelijkheden in de asielprocedure? Geraadpleegd op 26 mei 2017, van http://www.kruispuntmi.be/thema/vreemdelingenrecht-internationaal-priva…

 

Agentschap Integratie & Inburgering (2016). Welk traject legt een asielzoeker af? Welke rechten heeft een vluchteling of subsidiair beschermde? Gedownload op 18 december 2016, van http://www.integratie-inburgering.be/sites/default/files/atoms/files/Tr…

 

Agentschap Integratie en Inburgering et al. (2016). Van opvang naar samenleven. Gedownload op 25 oktober 2016, van http://www.integratie-inburgering.be/sites/default/files/atoms/files/In…

 

Al-Ali, N., & Koser, K. (2002). Transnationalism, international migration and home. In N. Al-Ali & K. Koser (Eds.), New approaches to migration? Transnational communities and the transformation of home. London: Routledge.

 

Amos, R. (1995). A critical look at het concept home. In D. N. Benjamin & D. Stea (Eds.), The home: words, interpretations, meanings and environments. Aldershot: Avebury.

 

Aydin, C. O. (2007). De vele gezichten van de fenomenologie. Kampen: Klement.

 

Beaumie, K. (2001). Social Constructivism. In M. Orey (Ed.), Emerging perspectives on learning, teaching, and technology.

 

Belgische federale overheid. Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013). Gedownload op 1 april 2017, van http://statbel.fgov.be/nl/binaries/analyse-b_nl_tcm325-261813.pdf

 

Bendix, R., & Löfgren, O. (2007). Double Homes, Double
Lives? Ethnologia Europaea: Journal of European Ethnology, 37(1-2), 7-15.

 

Beaumie, K. (2001). Social Constructivism. In M. Orey (Ed.), Emerging perspectives on learning, teaching, and technology. Geraadpleegd op 14 mei 2017, van http://www.coe.uga.edu/epltt/SocialConstructivism.htm

 

Berry, J. W. (1997). Immigration, Acculturation, and Adaptation. Applied Psychology, 46(1), 5-34. doi:10.1111/j.1464-0597.1997.tb01087.x

 

Berry, J. W. (2000). Cross-cultural psychology: A symbiosis of cultural and comparative approaches. Asian Journal of Social Psychology, 3(3), 197-205.

 

Berry, J. W. (2005). Acculturation: Living successfully in two cultures. International Journal of Intercultural Relations, 29(6), 697-712. doi:10.1016/j.ijintrel.2005.07.013

 

Berry, J. W. (2008). Globalisation and acculturation. International Journal of Intercultural Relations, 32(4), 328-336. doi:10.1016/j.ijintrel.2008.04.001

 

Berry, J. W. (2009). A critique of critical acculturation. International Journal Of Intercultural Relations, 33(5), 361-371. doi:10.1016/j.ijintrel.2009.06.003

 

BespaarBelastingen (2017). Wat is een renovatiecontract? Geraadpleegd op 27 april 2017, van http://www.bespaarbelastingen.be/algemeen/wat-is-een-renovatiecontract/

 

Bilecen, B. (2017). Home-making practices and social protection across borders: an example of Turkish migrants living in Germany. Journal of Housing and the Built Environment, 32(1), 77–90. doi:doi:10.1007/s10901-015-9490-1

 

Blunt, A., & Dowling, R. (2006). Home. New York: Routledge.

 

Boccagni, P. (2012). Rethinking transnational studies. European Journal of Social Theory, 15(1), 117-132. doi:10.1177/1368431011423600

 

Boccagni, P., & Brighenti, A. (2017). Immigrants and home in the making: thresholds of domesticity, commonality and publicness. J Hous and the Built Environ, 32(1), 1-11. doi:10.1007/s10901-015-9487-9

 

Boehner, K., Vertesi, J., Sengers, P., & Dourish, P. (2007). How HCI interprets the probes. pp. 1077-1086.

 

Bourgeais, V., & Juchno, P. (2016). Asylum in the EU Member States. Record number of over 1.2 million first time asylum seekers registered in 2015. Syrians, Afghans and Iraqis: top

 

Boyd, M., & Nowak, J. (2013). Social networks and international migration. In M. Martiniello & J. Rath (Eds.), An introduction to international migration studies. Amsterdam: Amsterdam University Press. 

 

Brettell, C. (2006). Introduction:  Global spaces / local places: transnationalism,  diaspora, and the  meaning of  home. Identities, 13(3), 327-334. doi:10.1080/10702890600837987

 

Cancellieri, A. (2017). Towards a progressive home- making: the ambivalence of migrants’ experience in a multicultural condominium. J Hous and the Built Environ, 32(1), 49-61. doi:10.1007/s10901-015-9489-7

 

Caritas International (2016). U wilt een appartement of een huis aan een vluchteling verhuren? Veelgestelde vragen. Gedownload op 19 maart 2017, van http://www.caritasinternational.be/wp-content/uploads/2016/08/FAQ-wonin…

 

Case, J., & Light, G. (2011). Emerging Methodologies in Engineering Education Research. Journal of Engineering Education, 100(1), 186-210.

 

Casey, E. S. (2001). Body, Self and Landscape: A Geophilosophical Inquiry into the Place-World. In P. C. Adams, S. Hoelscher, & K. E. Till (Eds.), Textures of Place: Exploring Humanist Geographies (pp. 403–425 ). Minneapolis: University of Minnesota Press 

 

CAW De Kempen. Hulp voor vluchtelingen? Geraadpleegd op 22 maart 2017, van http://www.cawdekempen.be/hulp-voor-vluchtelingen

 

CGVS (2012). Asiel in België. Gedownload op 17 februari 2017, van http://www.cgvs.be/sites/default/files/brochures/2012_asiel-in-belgie_n…

 

CGVS (2016). Asielstatistieken-overzicht 2015. Geraadpleegd op 21 maart 2017, van http://www.cgvs.be/nl/actueel/asielstatistieken-overzicht-2015

 

CGVS (2015). U geniet subsidiaire bescherming in België. Uw rechten en plichten. Gedownload op 17 maart 2017, van http://www.cgvs.be/sites/default/files/brochures/2015-11-03_brochure_su…

 

CGVS & Fedasil (2014). Asiel in België. Gedownload op 17 februari 2017, van http://www.cgvs.be/sites/default/files/brochures/asiel_in_belgie_-_nede…

 

Chaney, D. (1996). Lifestyles. London: Routledge.

 

Ciré asbl (2004). Gids van de asielprocedure in België. Gedownload op 18 maart 2016, van https://www.cire.be/guides/210-guide-de-procedure-nederlands-nl/file

 

Citizenships. Gedownload op 18 december 2016, van http://ec.europa.eu/eurostat/documents/2995521/7203832/3-04032016-AP-EN…

 

Clapham, D. (2005). The meaning of housing: a pathways approach. Bristol: Policy Press.

 

Clapham, D. (2011). The Embodied Use of the Material Home: an Affordance Approach. Housing, Theory and Society, 28(4), 360-376. doi:10.1080/14036096.2011.564444

 

Clapham, D., Munro, M., & Means, R. (1991). Housing, the life course and older people. Annual Conference of the British Society of Gerontology.

 

Coenen, A., Van der Bracht, K. & Van de Putte, B. (2015). Hoe toegankelijk is de huurmarkt? Ruimte & Maatschappij, 6(3), 54-72.

 

Creswell, J. W. (2007). Five qualitative approaches to inquiry. In J. W. Creswell (Ed.), Qualitative inquiry and research design (pp. 53-84). Thousand Oaks, CA: Sage Publications.

 

Daskalaki, M., & Mould, O. (2013). Beyond Urban Subcultures: Urban Subversions as Rhizomatic Social Formations. International journal of urban and regional research, 37(1), 1-18. doi:10.1111/j.1468-2427.2012.01198.x

 

(2014). De Belgische grondwet. Geraadpleegd op 26 mei 2017, van http://www.senate.be/doc/const_nl.html

 

de Souza, T. R. C. B., Bernardes, J. L. J. (2016). The Influences of Culture on User Experience. In P.-L. P. Rau (Ed.), Cross-Cultural Design.  8th International Conference, CCD 2016, Held as Part of HCI International 2016, Toronto, ON, Canada, July 17-22, 2016, Proceedings (Vol. 9741, pp. 43-52). Switzerland: Springer International Publishing.

 

De Vlaamse overheid (2017). Oproep voor experimentele woonvormen. Geraadpleegd op 6 juni 2017, van https://www.wonenvlaanderen.be/nieuws/oproep-voor-experimentele-woonvor…

 

De Vlaamse regering (2007). Besluit van de Vlaamse Regering tot reglementering van het sociale huurstelsel ter uitvoering van titel VII van de Vlaamse Wooncode. Geraadpleegd op 26 mei 2017, van https://codex.vlaanderen.be/Portals/Codex/documenten/1016403.html

 

Departement RWO (2009). Vlaamse Wooncode. Geconsolideerde versie oktober 2009, p. 14. Gedownload op 23 maart 2017, van http://www.huisvesting-regio-izegem.be/websites/35/uploads/file/CA/Vlaa…

 

Desmet, P., & Hekkert, P. Framework of Product Experience. International Journal of Design, 1(1).

 

Dienst Welzijn en Gelijke Kansen (2017). Taskforce Vluchtelingen. Geraadpleegd op 22 maart 2017, van https://stad.gent/samenleven-welzijn-gezondheid/diverse-stad/asiel-en-v…

 

Dierckx de Casterlé, B., Gastmans, C., Bryon, E., & Denier, Y. (2012). QUAGOL: A Guide for Qualitative Data Analysis. International Journal of Nursing Studies, 49, 360-371.

 

Dom, L. (2005). Het nut van Giddens’ structuratietheorie voor empirisch onderzoek in de sociale wetenschappen. Mens en Maatschappij, 80(1), 69-91.

 

Duyvendak, J. W. (2011). The Politics of Home:   Belonging and Nostalgia in Europe and the United States Palgrave Macmillan.

 

 

Easthope, H. (2004). A place called home. Housing, Theory and Society, 21(3), 128-138. doi:10.1080/14036090410021360

 

Ember, C. R., Ember, M., & Peregrine, P. N. (1973). Cross-Cultural Research. In R. Naroll & R. Cohen (Eds.), A handbook of method in cultural anthropology (Reissue ed., pp. 561-600). New York:  Columbia university press.

 

EVA-Centrum (Ekeren). Geraadpleegd op 19 maart 2017, van http://www.woninggezocht.be/de-buren/eva-centrum-ekeren/

 

Featherstone, M. (1987). Lifestyle and Consumer Culture. Theory, Culture & Society, 4(1), 55-70.

 

Fedasil. Integratie in België. Geraadpleegd op 20 maart 2017, van http://fedasil.be/nl/inhoud/integratie-belgie

 

Fedasil. Opvang asielzoekers. Geraadpleegd op 20 maart 2017, van http://fedasil.be/nl/inhoud/opvang-asielzoekers

 

Fedasil (2015). Een opvangcentrum in uw gemeente. Informatiebrochure voor het gemeentebestuur. Gedownload op 23 maart 2017, van http://fedasil.be/sites/5042.fedimbo.belgium.be/files/Informatiebrochur…

 

Fedasil (2015). Opening van een opvangstructuur voor asielzoekers. Gedownload op 20 maart 2017, van http://fedasil.be//nl/spreidingsplan

 

Fedasil (2016). Instructie Fedasil 20 juli 2016 transitie: overstap van materiële naar maatschappelijk dienstverlening. Gedownload op 22 maart 2017, van http://www.vvsg.be/sociaal_beleid_en_werk/Vreemdelingen/Documents/2016%…

 

Fischer, C. T. (2009). Bracketing in qualitative research: Conceptual and practical matters. Psychotherapy Research, 19(4-5), 583-590. doi:10.1080/10503300902798375

 

Gaver, W., Boucher, A., Pennington, S., & Walker, B. (2004). Cultural probes and the value of uncertainty. interactions, 11(5), 53-56. doi:10.1145/1015530.1015555

 

Gerechtelijk wetboek. Geraadpleegd op 29 maart 2017, van http://www.ejustice.just.fgov.be/cgi_loi/change_lg.pl?language=nl&la=N&…

 

Giddens, A. (1993). The constitution of society : outline of the theory of structuration (Repr. ed.). Cambridge: Polity press.

 

Gieryn, T. What buildings do. Theory and Society, 31(1), 35-74. doi:10.1023/A:1014404201290

 

Gill, K. (2007). Rethinking the cross- cultural interaction architecture. AI & Soc, 21(4), 639-647. doi:10.1007/s00146-007-0102-9

 

Gill, K. S. (2015). Cross- Cultural Encounters: a holonic model of stability. IFAC PapersOnLine, 48(24), 189-194. doi:10.1016/j.ifacol.2015.12.081

 

Giuliani, M. (1991). Towards an analysis of mental representations of attachment to the home. The Journal of Architectural and Planning Research, 8(2), 133–146.

 

Giddens, A. (1993). The constitution of society : outline of the theory of structuration (Repr. ed.). Cambridge: Cambridge : Polity press.

 

Gieryn, T. What buildings do. Theory and Society, 31(1), 35-74. doi:10.1023/A:1014404201290

 

Gray, D. E. (2014). Doing research in the real world (3rd ed. ed.). London : Sage.

 

Hatuka, T., & Bar, R. (2016). Navigating Housing Approaches: A Search for Convergences among Competing Ideas. Housing, Theory and Society, 1-20. doi:10.1080/14036096.2016.1223166

 

Hofstede, G. H. (2001). Culture’s consequences: comparing values, behaviors, institutions, and organizations across nations (Second edition ed.). Thousand Oaks: Sage.

 

Heylen, K., & Van Den Broeck, K. (2016). Discrimination and selection in the Belgian private rental market. Housing Studies, 31(2), 223-236. doi:10.1080/02673037.2015.1070798

 

Herremans, S. (2016). ASSE - Woongroep ‘De Herberg’ zoekt huurwoningen voor vluchtelingen. Geraadpleegd op 19 maart 2017, van https://editiepajot.com/regios/2/articles/52020

 

Hoeveel kan ik lenen? Geraadpleegd op 22 maart 2017, van http://www.lening.org/hoeveel-kan-ik-lenen/

 

Hofstede, G. H. (2001). Culture's consequences: comparing values, behaviors, institutions, and organizations across nations (Second edition ed.). Thousand Oaks: Sage

 

Hofstede, G. H., Hofstede, G. J., & Minkov, M. (2015). Allemaal andersdenkenden: omgaan met cultuurverschillen (3de ed. ed.). Amsterdam: Business Contact.

 

House of Colours vzw. Geraadpleegd op 26 april 2017, van https://www.facebook.com/houseofcoloursvzw/photos/a.566453466751079.107…

 

House of Colours vzw. Het Cohousing-model. Geraadpleegd op 26 april 2017, van http://www.houseofcolours.be/het-cohousing-model

 

House of Colours vzw. Visie en Missie. Geraadpleegd op 26 april 2017, van http://www.houseofcolours.be/visie-en-missie

 

House of Colours vzw. Wat doet House of Colours? Geraadpleegd op 20 maart 2017, van http://www.houseofcolours.be

 

Huizen van Vrede (2016). Huizen van vrede. Geraadpleegd op 19 maart 2017, van http://emmausparochie.be/huizen-van-vrede/

 

Huysmans, L. & De Jaegher, E. (forthcoming). Signaalnota. Huisvesting Erkende Vluchtelingen Antwerpen-Rand.

 

Hyde, R. (2015). Special edition: exploring architectural science in the context of cultural sustainability. Architectural Science Review, 58(4), 275-277. doi:10.1080/00038628.2015.1047589

 

Interfederaal Gelijkekansencentrum (2014). Diversiteitsbarometer Huisvesting. Brussel: Interfederaal Gelijkekansencentrum

 

Internationaal verdrag betreffende de status van vluchtelingen, p.1. Gedownload op 30 november 2016, van http://www.cgvs.be/sites/default/files/content/download/files/verdrag_v…

 

Jacobs, K., & Manzi, T. (2000). Evaluating the Social Constructionist Paradigm in Housing Research. Housing, Theory and Society, 17(1), 35-42. doi:10.1080/140360900750044764

 

Jenkins, R. (2014). Social identity. London: Routledge.

 

Kidd, W., & Teagle, A. (2012). Culture and Identity: Second Edition. New York: Palgrave macmillan.

 

Kusenbach, M. “ Look at my house!” Home and mobile home ownership among Latino/a immigrants in Florida. J Hous and the Built Environ, 32(1), 29-47. doi:10.1007/s10901-015-9488-8

 

Lange-Nielsen, F., Lafont, X., Cassar, B., & Khaled, R. (2012). Involving players earlier in the game design process using cultural probes, pp. 45-54.

 

Lee, J.-J., Vaajakallio, K., & Mattelmäki, T. (2011). Tracing situated effects of innovative design methods: Inexperienced designers' practices.

 

Lewin, F. A. (2001). The Meaning of Home among Elderly Immigrants: Directions for Future Research and Theoretical Development. Housing Studies, 16(3), 353-370. doi:10.1080/02673030120049715

 

Ley-Cervantes, M., & Duyvendak, J. (2017). At home in generic places: personalizing strategies of the mobile rich. J Hous and the Built Environ, 32(1), 63-76. doi:10.1007/s10901-015-9492-z

 

Lievens, R. (2017, 10 februari). "Vluchteling is betrouwbare huurder". Woongroep wil angst bij verhuurders wegnemen door bemiddeling. HLN. Geraadpleegd op 19 maart 2017, van http://www.hln.be/regio/nieuws-uit-aalst/-vluchteling-is-betrouwbare-hu…

 

Loopmans, M., Leclercq, E., & Newton, C. (2011). Plannen voor mensen: handboek sociaal-ruimtelijke planning. Antwerpen: Garant.

 

Marta Vilar, R. (2010). The domestic work of consumption: materiality, migration and home- making. Etnográfica, 14(3), 507-525.

 

Martin, T., & Casault, A. (2005). Thinking the other: Towards cultural diversity in architecture. Journal of Architectural Education, 59(1), 3-16.

 

Mattelmäki, T. (2005). Applying probes –  from inspirational notes to collaborative insights. CoDesign, 1(2), 83-102. doi:10.1080/15719880500135821

 

Mattelmäki, T. (2008). Probing for co- exploring. CoDesign, 4(1), 65-78. doi:10.1080/15710880701875027

 

Memmott, P., & Davidson, J. (2008). Exploring a Cross-Cultural Theory of Architecture. Traditional Dwellings and Settlements Review, 19(2), 51-68.

 

Memmott, P., & Keys, C. (2015). Redefining architecture to accommodate cultural difference: designing for cultural sustainability. Architectural Science Review, 58(4), 278-289. doi:10.1080/00038628.2015.1032210

 

 

Mertens, E., Heylighen, A., Declercq, A., Hannes, K., Truyen, F., Denier, Y., & Dierckx de Casterlé, B. (2017). ‘How to improve your skills in analysing qualitative data?’: the online ‘QualiBuddy’ support tool.

 

Morris, Jacob James (2014). Immigrants' Acculturation as Expressed in Architecture: 19th Century Churches and Courthouses in South Central Texas. Doctoral dissertation, Texas A & M University.

 

Mortelmans, D. (2011). Handboek kwalitatieve onderzoeksmethoden (Derde druk ed.). Leuven: Acco.

 

Mullaney, T., Nyholm  , T., & Edvardsson  , D. (2011). Wellbeing in Healthcare Environments:   A Human-Centered Design Research Approach to Improving the Cancer Patient Experience duringRadiation Therapy  Paper presented at the Proceedings of the First European Conference on Design 4 Health, Sheffield UK.

 

Myria (2016). 2016 Migratie in cijfers en in rechten. Gedownload op 4 oktober 2016, van http://www.myria.be/files/MIGRA16_NL_AS-NEW.pdf

 

Nes, F., Abma, T., Jonsson, H., & Deeg, D. (2010). Language differences in qualitative research: is meaning lost in translation? Eur J Ageing, 7(4), 313-316. doi:10.1007/s10433-010-0168-y

 

Netto, G. (2011). Identity Negotiation, Pathways to Housing and “Place”: The Experience of Refugees in Glasgow. Housing, Theory and Society, 28(2), 123-143. doi:10.1080/14036096.2010.503676

 

Netto, G. (2011). Strangers in the City: Addressing Challenges to the Protection, Housing and Settlement of Refugees. International Journal of Housing Policy, 11(3), 285-303. doi:10.1080/14616718.2011.599132


 

Nowicka, M. (2007). Mobile locations: construction of home in a group of mobile transnational professionals. Global Networks, 7(1), 69-86. doi:10.1111/j.1471-0374.2006.00157.x

 

Nuñez, C., Nunez Mahdi, R., & Popma, L. (2010). Interculturele communicatie: van ontkenning tot wederzijdse integratie (2de herziene dr. ed.). Assen: Van Gorcum.

 

Miller, D. (1987). Material culture and mass consumption. Oxford: Blackwell.

 

OCMW (2008). De installatiepremie. Geraadpleegd op 26 mei 2017, van http://www.ocmw-info-cpas.be/fiche_FV_nl/la_prime_dinstallation

 

OCMW Antwerpen. Huurwaarborg. Geraadpleegd op 26 mei 2017, van https://ocmw.antwerpen.be/ik-zoek-hulp/wonen/financiële-tussenkomsten/h…

 

OCMW Rumst (2016). Gezocht! Gemotiveerde vrijwilligers. Geraadpleegd op 22 maart 2017, van http://www.rumst.be/nieuwsdetail/1187/gezocht-gemotiveerde-vrijwilligers

 

OCMW Schoten. Begeleiding daklozen en vluchtelingen. Geraadpleegd op 22 maart 2017, van http://www.schoten.be/ocmw/daklozen-vluchtelingen

 

Orbit vzw. De buren. Geraadpleegd op 22 maart 2017, van http://www.woninggezocht.be/category/de-buren/

 

Orbit vzw. Ik doe mee! Geraadpleegd op 22 maart 2017, van http://www.woninggezocht.be/ik-doe-mee/3-trajecten/

 

Orbit vzw. Living (Kuurne). Geraadpleegd op 19 maart 2017, van http://www.woninggezocht.be/de-buren/living-kuurne/

 

Phillips, D. (2006). Moving Towards Integration: The Housing of Asylum Seekers and Refugees in Britain. Housing Studies, 21(4), 539- 553. doi:10.1080/02673030600709074


 

Phillips, D. (2006). Parallel lives? Challenging discourses of British Muslim self- segregation. Environment and planning D, 24(1), 25-40. doi:10.1068/d60j

 

POD Maatschappelijke Integratie (2016). (Equivalent) leefloon. Geraadpleegd op 22 maart 2017, van http://www.mi-is.be/nl/equivalent-leefloon

 

Porteous, J. D. (1976). Home: The Territorial Core. Geographical Review, 66(4), 383-390. doi:10.2307/213649

 

Proshansky, H. M., Fabian, A. K., & Kaminoff, R. (1983). Place-identity: Physical world socialization of the self. Journal of Environmental Psychology, 3(1), 57-83. doi:10.1016/S0272-4944(83)80021-8

 

Radović, D. (2004). Towards culturally responsive and responsible teaching of urban design. URBAN DESIGN International, 9(4), 175. doi:10.1057/palgrave.udi.9000124

 

Rapoport, A. (1982). The meaning of the built environment: a nonverbal communication approach. Beverly Hills: Sage.

 

Ratcliffe, P. (2004). Race, ethnicity and difference : imagining the inclusive society. Buckingham: Open university press.

 

Regionale Welzijnsraad Roeselare-Tielt. Draaiboek voor het werken met woonbuddies. Gedownload op 3 augustus 2016, van http://www.vluchtelingenwerk.be/system/tdf/draaiboek_voor_het_werken_me…

 

Restart-House Of Hope. Kernactiviteiten. Geraadpleegd op 22 maart 2017, van https://www.facebook.com/pg/Restart-House-Of-Hope-298653043806216/about…

 

Ritchie, J., & Lewis, J. (2003). Qualitative research practice: a guide for social science students and researchers Ed. by Jane Ritchie and Jane Lewis (Reprint ed.). London: Sage.

 

Ryder, A. G., Alden Or, L. E., & Paulhus, D. L. (2000). Is Acculturation Unidimensional or Bidimensional? A Head-to- Head Comparison in the Prediction of Personality, Self- Identity, and Adjustment. Journal of Personality and Social Psychology, 79(1), 49-65. doi:10.1037/0022-3514.79.1.49

 

Sanders, E. B. N., Brandt, E., & Binder, T. (2010). A framework for organizing the tools and techniques of Participatory Design.

 

Saunders, M. N. K., Lewis, P., & Thornhill, A. (2009). Research methods for business students (5th edition ed.). Harlow: Prentice Hall.

 

Schmal, P. C., Elser, O., & Scheuermann, A. (2016). Making heimat. Germany, arrival country. Ostfildern: Hatje Cantz Verlag.


 

Schuringa, L. (2001). Omgaan met diversiteit: een uitdaging. Soest: Nelissen.

 

 

Schwandt, T. A. (1994). Constructivist, Interpretivist Approaches to Human Inquiry. In N. K. Denzin & Y. S. Lincoln (Eds.), Handbook of qualitative research (pp. 118-137). Thousand Oaks, CA, US: Sage Publications.

 

Sint-Michielsbeweging. Vriendschap met mensen in nood. Geraadpleegd op 20 maart 2017, van http://www.sint-michielsbeweging.be/gent/agape-gent/

 

Smets, P., & Sneep, K. (2017). Tenure mix: apart or together? Home- making practices and belonging in a Dutch street. J Hous and the Built Environ, 32(1), 91-106. doi:10.1007/s10901-015-9493-y

 

Solidariteit Onthaalhuis Christus Koning vzw. Solidariteit onthaalhuis Christus Koning vzw. Geraadpleegd op 20 maart 2017, van http://dehelewereldinbrugge.be/sock%20vzw.html

 

Solidariteit Onthaalhuis Christus Koning vzw. SOCK vzw (Brugge). Geraadpleegd op 19 maart 2017, van http://www.woninggezocht.be/de-buren/man-uit-brugge-verhuurt-ouderlijke…

 

Soete, P. (2015, 13 maart). Woonbuddy helpt huurders. Krant van West-Vlaanderen, pp. 20-21.

 

Somerville, P. (1992). Homelessness and the Meaning of Home: Rooflessness or Rootlessness? International journal of urban and regional research, 16(4), 529–539. doi:10.1111/j.1468-2427.1992.tb00194.x

 

Sorbie, C. (2003). Probing the probes. Orthopedics, 26(8), 761-762.

 

Squires, A. (2009). Methodological challenges in cross- language qualitative research: A research review. International Journal of Nursing Studies, 46(2), 277-287. doi:10.1016/j.ijnurstu.2008.08.006

 

Stad Antwerpen. Cohousing CURANT. Geraadpleegd op 20 maart 2017, van https://www.antwerpen.be/nl/overzicht/cohousing-curant-1

 

Stad Gent (2016). Hospitawonen. Gedownload op 15 september 2016, van https://stad.gent/sites/default/files/page/documents/20160818_PU_00695%…

 

Taylor, D. (1998). Social identity and social policy: Engagements with postmodern theory. Journal of Social Policy, 27, 329-350.

 

Temple, B. (2008). Narrative analysis of written texts: Reflexivity in cross language research. Qualitative Research, 8(3), 355-365. doi:10.1177/1468794106093632

 

Tiny Home Builders (2017). Tiny Houses on Wheels. Geraadpleegd op 26 april 2017, van https://www.tinyhomebuilders.com/tiny-houses

 

Tiny House Belgium (2017). Het California Tiny House. Geraadpleegd op 26 april 2017, van http://www.tinyhousebelgium.be/our-work

 

Tiny House Belgium (2016). Het Refugee Tiny House. Geraadpleegd op 20 maart 2017, van http://www.tinyhouseprojects.org/the-refugee-tiny-house

 

Tjoa, T., Pereira, E., Kessler, M., Van Duin, C., & Van Tijen, A. (2016). Caleidoscopia: spelen met diversiteit : theorie, praktijk en ervaring. Antwerpen: Garant Uitgevers.

 

 

Tong, A., Sainsbury, P., & Craig, J. (2007). Consolidated criteria for reporting qualitative research (COREQ): a 32-item checklist for interviews and focus groups. International Journal for Quality in Health Care, 19(6), 349-357. doi:10.1093/intqhc/mzm042

 

UNHCR (1996). Convention and protocol relating to the status of refugees, p. 14. Gedownload op 30 november 2016, van http://www.unhcr.org/3b66c2aa10

 

UNHCR (2014). Vluchtelingen beschermen. Levens heropbouwen. Gedownload op 23 maart 2017, van http://www.unhcr.be/fileadmin/user_upload/pdf_documents/UNHCR-WRD_Broch…

 

UNHCR (2016). UNHCR Statistics. The World in Numbers. Geraadpleegd op 18 december 2016, van http://popstats.unhcr.org/en/overview#_ga=1.201071848.759965762.1462035…

 

UNHCR (2016). Veel gestelde vragen over vluchtelingen en migranten. Geraadpleegd op 18 december 2016, van http://www.unhcr.org/nl/2016/10/veelgestelde-vragen-vluchtelingen-en-mi…

 

Vaes, K. (2014). Product stigmaticity: understanding, measuring and managing product-related stigma. [Delft] : [Delft Academic Press / VSSD], Delft.

 

Van de Vel, T. Mondiale Werken regio Lier. Geraadpleegd op 18 maart 2017, van http://www.welzijnszorg.be/projecten/mondiale-werken-regio-lier

 

Van Oudenhoven, J. P. (2012). Crossculturele psychologie: de zoektocht naar verschillen en overeenkomsten tussen culturen (3de herz. druk ed.). Bussum: Coutinho.

 

Van Wieringen, J.C.M. & Roelants, M. (2016). Omvang en kenmerken van de populatie asielzoekers in Nederland en België. Tijdschrift voor Jeugdgezondheidszorg 48(5), 86-89, doi:10.1007/s12452-016-0081-7

 

Vanbeselaere, N., Snauwaert, B., Soenens, B., & Meeus, J. (2006). De houding van allochtonen ten aanzien van hun maatschappelijke positie: een analyse vanuit de acculturatiepsychologie en vanuit de sociale psychologie. In M.-C. Foblets, J. Vrielink, & J. Billiet (Eds.), Multiculturalisme ontleed (pp. 87-112). Leuven: Universitaire Pers Leuven.

 

Vellinga, M. Review essay: Anthropology and the materiality of architecture. American Ethnologist, 34(4), 756-766. doi:10.1525/ae.2007.34.4.756

 

Verdonck, E. (2015, 2 juni). Koekoekwonen. AVS. Geraadpleegd op 19 maart 2017, van http://www.avs.be/avsnews/koekoekwonen

 

Vertovec, S. (1999). Conceiving and researching transnationalism. Ethnic and Racial Studies, 22(2), 447-462. doi:10.1080/014198799329558

 

Vlaamse maatschappij voor sociaal wonen. Bij een sociaal verhuurkantoor. Geraadpleegd op 22 maart 2017, van https://www.vmsw.be/Home/Ik-ben-particulier/Huren-van-een-sociale-wonin…

 

Vlaamse overheid. Bindend sociaal objectief: welke opdracht heeft uw gemeente inzake het realiseren van sociaal woonaanbod? Geraadpleegd op 22 maart 2017, van https://www.wonenvlaanderen.be/grond-en-pandenbeleid/bindend-sociaal-ob…

 

Vlaamse overheid. Voor wie is de Vlaamse huursubsidie? Geraadpleegd op 26 mei 2017, van https://www.wonenvlaanderen.be/premies/voor-wie-de-vlaamse-huursubsidie

 

Vluchtelingenwerk Vlaanderen. Buren Zonder Grenzen. Geraadpleegd op 22 maart 2017, van http://www.gastvrijegemeente.be/initiatieven/buren-zonder-grenzen

 

Vluchtelingenwerk Vlaanderen. Geef de wereld een thuis. Geraadpleegd op 31 maart 2017, van http://www.vluchtelingenwerk.be/geef-de-wereld-een-thuis

 

Vluchtelingenwerk Vlaanderen. Informatiefiche voor lokale besturen. Gedownload op 31 maart 2017, van http://www.vvsg.be/zoeken/pages/results.aspx?k=informatiefiche%20lokale…

 

Vluchtelingenwerk Vlaanderen. Mijn huis jouw thuis. Geraadpleegd op 31 maart 2017, van https://www.mijnhuisjouwthuis.be

 

Vluchtelingenwerk Vlaanderen vzw (2016). Asiel. Geraadpleegd op 22 maart 2017, van http://www.vluchtelingenwerk.be/asiel

 

Vluchtelingenwerk Vlaanderen (2016). Ik ben erkend als vluchteling en zoek een woning. Gedownload op 22 maart 2017, van http://www.vluchtelingenwerk.be/system/tdf/20161028_-_brochure_ik_zoek_…

 

Vluchtelingenwerk Vlaanderen (2016). Je woning verhuren aan een vluchteling. Gedownload op 3 augustus 2016, van http://www.vluchtelingenwerk.be/system/tdf/20160525_-_brochure_verhuren…

 

Vluchtelingenwerk Vlaanderen (2017). Wanneer eindigt het recht op opvang? Geraadpleegd op 26 mei 2017, van https://steunpuntwonen.be/Documenten_2016-2020/Studiedagen/Het_grondrec…

 

Vluchtelingenwerk Vlaanderen & Ciré (2013). Wat is een vluchteling? Gedownload op 26 november 2016, van http://www.vluchtelingenwerk.be/publicaties/wat-is-een-vluchteling

 

VLOS. Noodopvang voor vluchtelingen. Geraadpleegd op 20 maart 2017, van http://www.vlos.be/VLOS/index.php/nl/materiele-ondersteuning/materiele-…

 

What Is The Tiny House Movement? Geraadpleegd op 26 april 2017, van http://thetinylife.com/what-is-the-tiny-house-movement/

 

Williams, L. (2006). Social networks of refugees in the United Kingdom: Tradition, tactics and new community spaces. Journal of Ethnic and Migration Studies, 32(5), 865-879. doi:10.1080/13691830600704446

 

Williams, M. (2000). Interpretivism and Generalisation. Sociology, 34(2), 209-224. doi:10.1177/0038038500034002001

 

Winters, S. (2004). De actoren van het Vlaamse woonbeleid.

 

Woonhulp voor Vluchtelingen. Woonhulp voor Vluchtelingen zoekt dringend huurwoningen. Geraadpleegd op 18 maart 2017, van http://www.vluchtelingenregiolier.be

 

Yuan, S., & Dong, H. Adapting Data Collection Methods for Different Participants of the User Study: to Improve the Empathic Understanding between Designers and Users.

Zwart, S. (2015). Maintaining an Efficient and Equitable Housing Market in Belgium. IDEAS Working Paper Series from RePEc.

 

Persoonlijke communicatie

Bödges, E. (CAW Antwerpen), persoonlijke communicatie, 16 maart 2017.

De Keyser, J. (Tiny House voor vluchtelingen), persoonlijke communicatie, 29 oktober 2016.

Dillen, J. & Annys, V. (Caritas International), persoonlijke communicatie, 29 november 2016.

Dresselaers, K. (OCMW Leuven), persoonlijke communicatie, 12 oktober 2016.

Dresselaers, K. (OCMW Leuven), persoonlijke communicatie, 29 maart 2017.

Özcan, M. (Vastgoedmakelaar), persoonlijke communicatie, 31 maart 2016.

Robeyns, L. (Projectmedewerker integratie Vluchtelingenwerk Vlaanderen), persoonlijke communicatie, 15 mei 2017.

Robeyns, L. (Projectmedewerker integratie Vluchtelingenwerk Vlaanderen), persoonlijke communicatie, 19 oktober 2016.

Schelkens, G. (Psycholoog), persoonlijke communicatie, 18 mei 2017.

Stockman, H. (House of Colours), persoonlijke communicatie, 2 november 2016.

Vogels, L. (Collectief goed cvba), persoonlijke communicatie, 2 november 2016.

Vogels, L. (Collectief goed cvba), persoonlijke communicatie, 20 februari 2017.

Van de Vel, T. (Woonhulp voor vluchtelingen), persoonlijke communicatie, 27 oktober 2016.

S.n. (Mahir en Selima), persoonlijke communicatie, 18 oktober 2016.

S.n. (Mahir en Selima), persoonlijke communicatie, 22 november 2016.

S.n. (Haruni en Mazal), persoonlijke communicatie, 23 december 2016.

S.n. (Jaafar en Adia), persoonlijke communicatie, 23 december 2016.

S.n. (Mazal), persoonlijke communicatie, 18 februari 2017.

S.n. (Jaafar en Adia), persoonlijke communicatie, 18 februari 2017.

S.n. (Akil), persoonlijke communicatie, 21 februari 2017.

S.n. (Nesrine en Kardal), persoonlijke communicatie, 21 februari 2017.

S.n. (Haruni), persoonlijke communicatie, 24 februari 2017.

S.n. (Akil), persoonlijke communicatie, 13 maart 2017.

S.n. (Nesrine en Kardal), persoonlijke communicatie, 14 maart 2017.

S.n. (Collectief opvangcentrum Klein Kasteeltje), persoonlijke communicatie, 15 maart 2016.

S.n. (Collectief opvangcentrum Sint-Truiden), persoonlijke communicatie, 17 april 2016.

Universiteit of Hogeschool
Ingenieurswetenschappen: architectuur
Publicatiejaar
2017
Promotor
Ann Heylighen, Henk De Smet
Kernwoorden