Economisch gebruik van persoonsgegevens in België: Invloed van de (nieuwe) gegevensbescherming op de vrijheid van ondernemen.

Arno De Bois
Een juridische analyse van de weerslag van de nieuwe AVG (Algemene Verordening Gegevensbescherming) op de vrijheid van ondernemen.

Wat mogen bedrijven doen met mijn persoonsgegevens?

Privacy vandaag

Iedereen houdt van zijn privacy. Maar wat houdt dat eigenlijk in? Niet zo lang geleden werd deze privacy begrepen als het recht om te worden gerust gelaten. Doorheen de evolutie van ons rechtssysteem werden nieuwe aspecten aan dit begrip toegevoegd. Vandaag behoort daartoe de zogenaamde ‘informationele privacy’. Dit houdt in dat iedereen het recht heeft om de presentatie van zijn identiteit te controleren. Met andere woorden: je hebt recht om te beslissen over hoe je overkomt bij anderen, over hoe en wat je van jezelf presenteert. Vanzelfsprekend betekent het ook dat je controle hebt over je persoonsgegevens, en daarom is het dus belangrijk dat deze beschermd worden.

 

Persoonsgegevens

Een ander aspect van privacy in de moderne tijd ligt in de hoeveelheid en soort persoonsgegevens die vandaag worden verwerkt. Zo is de hoeveelheid wereldwijd beschikbare data vandaag ruim een driehonderdvoud van deze twintig jaar geleden. De technieken om deze volumes gegevens te verwerken werden dan ook aangepast. Gegevens worden door steeds intelligentere robots verwerkt. Het feit dat er zo veel persoonsgegevens over steeds meer aspecten van ons leven (denk maar aan bijvoorbeeld GPS-locaties) worden verwerkt, maakt dat er ook steeds grotere en intensere risico’s bestaan wanneer de dingen fout gaan, denk maar aan een lek. Er kan steeds meer mislopen en het betreft steeds grotere hoeveelheden gegevens over steeds persoonlijkere zaken.

Om ervoor te zorgen dat deze gegevens doorheen heel Europa gelijkwaardig beschermd worden, heeft de Europese Unie in 2016 een nieuwe regeling gecreëerd, namelijk  AVG (Algemene verordening gegevensbescherming). In deze tekst staan een aantal rechten en plichten voor de personen die persoonsgegevens verwerken. Hiermee wordt dus bepaald wat deze wel en niet kunnen doen met de gegevens. Er wordt ook in geregeld wat personen mogen doen en eisen inzake hun persoonsgegevens.

 

Commercieel gebruik van persoonsgegevens

Tot de personen die persoonsgegevens verwerken, behoort een belangrijk groep, zijnde de exploitanten van persoonsgegevens.

Bedrijven beschikken over een waaier aan mogelijkheden om een economisch voordeel te halen uit persoonsgegevens. Zo kunnen bedrijven hun klanten beter weten te lokken door zich op maat van elke consument te presenteren. Ze kunnen ook algemener hun marktoptreden en diensten verbeteren dankzij gegevens over hun doelpubliek.

Daarnaast bestaan er ook bedrijven die zo goed als helemaal rond de verwerking van- en rechtstreekse handel in persoonsgegevens draaien terwijl nog andere eerder indirect persoonsgegevens verhandelen. Bij deze laatste denken we bijvoorbeeld aan Facebook die zonder de gegevens direct te verhandelen, wel doelgerichte reclame aanbiedt binnen een eigen adverteerruimte.

 

AVG

Het spreekt voor zich dat de nieuwe AVG een invloed zal hebben op de manier waarop bedrijven met persoonsgegeven kunnen omgaan. Een aantal van de belangrijkste nieuwigheden zijn de uitwerking van het begrip toestemming, de rechten in gevallen van automatische besluitvorming en het nieuwe recht op overdraagbaarheid van gegevens.

De nieuwe invulling van het begrip toestemming betreft onder meer de vereiste dat voortaan duidelijk wordt meegedeeld voor welke doeleinden persoonsgegevens worden verwerkt. Dit zal een weerslag hebben op de manier waarop bijvoorbeeld sociale netwerksites zoals Facebook persoonsgegevens mogen verzamelen en verwerken. Op die manier gaat het vage argument ‘ter verbetering van onze diensten’ voortaan niet meer kunnen worden gebruikt.

Wanneer sprake is van automatische besluitvorming (d.i. wanneer een robot op basis van onder meer jouw gegevens iets ten aanzien van jou beslist), heb je voortaan nieuwe rechten ten aanzien van die gegevens, zoals het recht op menselijke tussenkomst, zodat er uiteindelijk ook een echte persoon is dat over die beslissing oordeelt. Dit nieuwe recht kan weliswaar erg remmend zijn voor kleine ondernemingen. Vaak betreft het zeer kleine teams van slechts een aantal mensen. Het kan dan een onmogelijke taak zijn om plots op zo’n verzoek van duizenden betrokkenen te reageren.

Tot slot is er voortaan een nieuw recht op overdraagbaarheid van gegevens. Dit houdt in dat je van diegene die jouw persoonsgegevens verwerkt mag eisen dat hij in een toegankelijk digitaal formaat al de gegevens die jou betreffen aan jou afgeeft. Je kan zelfs vragen dat hij ze rechtstreeks naar een andere persoon doorstuurt. Dit nieuwe recht heeft wel een zeker potentieel voor misbruik. Zo is het denkbaar dat bedrijven bijvoorbeeld korting bieden als je hen een folder van gegevens bezorgt die door een andere persoon zijn verzameld.

 

Keerzijde van privacy

Zoals je al wat vaststelt, hebben meerdere elementen uit de nieuwe regeling een weerslag op vrijheid die bedrijven hebben met betrekking tot de verwerking van persoonsgegevens.

 

Meer weten?

In de scriptie ‘’Economisch gebruik van persoonsgegevens: de invloed van de (nieuwe) gegevensbescherming op de Belgische vrijheid van ondernemen’’, wordt meer in detail ingegaan op alle nieuwigheden die de AVG meebrengt en de invloed hiervan op de economische vrijheid van bedrijven. In de tekst vind je een grondige uiteenzetting terug van hoe bedrijven voortaan jouw gegevens mogen verwerken (en wat jij er tegen kan doen), maar dus ook telkens een studie over de wijze waarop dit de relevante ondernemingen in hun rechten treft.

Bibliografie

BIBLIOGRAFIE
 
1. Wetgeving
 
Internationale instrumenten:
 
Universele Verklaring van de Rechten van de Mens.
 
Internationaal Verdrag inzake Burgerlijke en Politieke Rechten.
 
Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind.
 
 
Europese instrumenten:
 
Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens.
 
Handvest van de grondrechten van de Europese Unie.
 
Verordening (EU) betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens en tot intrekking van Richtlijn 95/46/EG, 27 april 2016, 2016/679 (AVG).
 
Richtlijn (RvEU) betreffende oneerlijke bedingen in consumentenovereenkomsten, 5 april 1993, 93/13/EEG (Richtlijn oneerlijke bedingen).
 
Richtlijn (EU) betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens, 24 oktober 1995, 95/46/EG (DPD).
 
Richtlijn (EU) betreffende de rechtsbescherming van databanken, 11 maart 1996, 96/9/EG (Databankenrichtlijn).
 
Richtlijn (EU) betreffende de verwerking van persoonsgegevens en de bescherming van de persoonlijke levenssfeer in de sector elektronische communicatie, 12 juli 2002, 2002/58/EG (Richtlijn e-privacy).
 
Richtlijn (EU) betreffende de bewaring van gegevens die zijn gegenereerd of verwerkt in verband met het aanbieden van openbaar beschikbare elektronische communicatiediensten of van openbare communicatienetwerken en tot wijziging van Richtlijn 2002/58/EG, 15 maart 2006, 2006/24/EG (Dataretentierichtlijn).

Richtlijn (EU) betreffende een informatieprocedure op het gebied van technische voorschriften en regels betreffende de diensten van de informatiemaatschappij (codificatie), 9 september 2015, 2015/1535 (Richtlijn informatiemaatschappijen).
 
Voorstel voor een richtlijn (COM) betreffende bepaalde aspecten van overeenkomsten voor de online-verkoop en andere verkoop op afstand van goederen, 9 december 2015, COM/2015/0635 (Voorstel richtlijn digitale inhoud).
 
 
Nationale instrumenten:
 
MvT Wetsontwerp tot omzetting van de Richtlijn 95/46/EG van 24 oktober 1995 van het Europees Parlement en de Raad betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrij verkeer van die gegevenst, BS 1566 /1 - 97/98 (Memorie van toelichting implementatie DPD).
 
Faillissementswet.  
 
Wet 8 december 1992 tot bescherming van de persoonlijke levensfeer ten opzichte van de verwerking van persoonsgegevens (Privacywet).
 
Wet 13 juni 2005 betreffende de elektronische communicatie.
 
Wet 28 februari 2013 tot invoering van het Wetboek van economisch recht.
 
Wetboek van economisch recht.
 
 
 
 
2. Rechtspraak
 
Europees:
 
EHRM 9 oktober 1979, nr. 6289/73, Airey/Ierland.
 
EHRM 19 juli 2012, nr. 497/09, Koch/Duitsland.
 
EHRM 16 juni 2015, nr. 64569/09, Delfi/Estland.
 
HvJ 20 mei 2003, gevoegde zaken C-465/00, C-138/01 en C-139/01, ECLI:EU:C:2003:294, Rechnungshof.
 
HvJ 6 november 2003, C-101/01, ECLI:EU:C:2003:596, Lindqvist.
 
HvJ 30 mei 2006, C-317 & 318/04, ECLI:EU:C:2006:346, Parlement/Raad.
 
HvJ 29 januari 2008, C-275/06, ECLI:EU:C:2008:54, Productores de Música de España (Promusicae)/Telefónica de España SAU.
 
HvJ 19 februari 2009, C-557/07, ECLI:EU:C:2009:107, LSG/Tele 2.
 
HvJ 7 mei 2009, C-553/07, ECLI:EU:C:2009:293, Rijkeboer.
 
HvJ 18 juni 2009, C-487/07, ECLI:EU:C:2009:378, L’oréal e.a.
 
HvJ 9 november 2010, gevoegde zaken C‑92/09 en C‑93/09, ECLI:EU:C:2010:662, Schecke.
 
HvJ 24 november 2011, C-70/10, ECLI:EU:C:2011:771, Scarlet Extended/SABAM.
 
HvJ 24 november 2011, gevoegde zaken C-468/10 en C-469/10, ECLI:EU:C:2011:777, ASNEF.
 
HvJ 16 februari 2012, C-360/10, ECLI:EU:C:2012:85, SABAM/Netlog.
 
HvJ 19 april 2012, C-461/10, ECLI:EU:C:2012:219, Bonnier audio e.a.
 
HvJ 3 juli 2012, C‑128/11, ECLI:EU:C:2012:407, UsedSoft/Oracle.
 
HvJ 12 december 2013, C-486/12, ECLI:EU:C:2013:836, X.
 
HvJ 8 april 2014, Gevoegde zaken C-293/12 en C-594/12, ECLI:EU:C:2014:238, Digital Rights Ireland Ltd.
 
HvJ 13 mei 2014, C‑131/12, ECLI:EU:C:2014:317, Google/Spain.
 
HvJ 17 juli 2014, C-141/12, ECLI:EU:C:2014:2081, YS e.a.
 
HvJ 19 oktober 2014, C‑582/14, ECLI:EU:C:2016:779, Breyer/Duitsland.
 
HvJ 1 oktober 2015, C‑230/14, ECLI:EU:C:2015:639, Weltimmo.
 
HvJ 6 oktober 2015, C-362/14, ECLI:EU:C:2015:650, Schrems.
 
Ger.EU 12 september 2007, T‑259/03, ECLI:EU:T:2007:254, Nikolaou/Commissie.
 
Ger.Ambt.EU 5 juli 2011, F-46/09, ECLI:EU:F:2011:101, V/Parlement.
 
Ger.Ambt.EU 11 mei 2010, F-30/08, ECLI:EU:F:2010:43, Nanopoulos/Commissie.
 
Verzoekschrift 7 november 2016, OJ C 410, Digital Rights Ireland/Commission.
 
Conclusie AG Kokott in zaak C-73/07.
 
 
Nationaal:
 
GwH 18 maart 2010, Arrest 29/2010, Belgisch staatsblad 12.08.2010, 51791, B.33.2-B.34. Kh. Namen (3e k) 10 maart 2010, nr A /09/00549.
 
Buitenlands:
 
USDC (N.D. Cal.) 14 april 2015, Case No. 5:14-cv-04531-PSG, Sweet/Linkedin Corp.
 
 
 
3. Niet-juridische publicaties van organen en organisaties
 
OECD:
 
OECD, Guidelines on the Protection of Privacy and Transborder Flows of Personal Data, 2013, 154 p, http://www.oecd.org/sti/ieconomy/oecd_privacy_framework.pdf.
 
OECD, Data-Driven Innovation Big Data for Growth and Well-Being: Big Data for Growth and Well-Being, OECD Publishing, 2015, 456 p.
 
 
RVEU:
 
RVEU, Handvest van de grondrechten van de Europese Unie: Toelichtingen bij de volledige tekst van het handvest, december 2000, 77 p.
 
 
EC:
 
Beschikking (EC) betreffende de gepastheid van de bescherming geboden door de Veiligehavenbeginselen voor de bescherming van de persoonlijke levenssfeer en de daarmee verband houdende Vaak gestelde vragen, die door het ministerie van Handel van de Verenigde Staten zijn gepubliceerd, 26 juli 2000, 2000/520/EG.
 
Uitvoeringsverordening (EC) betreffende de gepastheid van de door het EU-VS-privacyschild geboden bescherming, 12 juli 2016, 2016/1250 (C(2016)4176).
 
Communication (EC) Towards a thriving data-driven economy, 2 juni 2014, COM(2014) 442 final.  
 
EC, Special Eurobarometer 431 “Data protection”, 2015, 115 p.
 
Working document (EC) Advancing the Internet of Things in Europe, 19 april 2016,  SWD(2016) 110 final.
 
EU-US Safe Harbor Principles, http://web.archive.org/web/20150908060809/http://export.gov/safeharbor/… 75.asp.  
 
EU-US Privacy Shield Agreement, https://iapp.org/media/pdf/resource_center/eu_us_privacy_shield_full_te….  

 
 
 
WP29:
 
Working Document (WP29) Transfers of personal data to third countries: Applying Article 26 (2) of the EU Data Protection Directive to Binding Corporate Rules for International Data Transfers, 3 juni 2003.
 
Advies (WP29) over het begrip persoonsgegeven, 20 juni 2007, 4/2007.
 
Advies (WP29) over de begrippen “voor de verwerking verantwoordelijke” en “verwerker”, 16 februari 2010, 1/2010.
 
Advies (WP29) over de definitie van “toestemming”, 13 juli 2011, 15/2011.  
 
Advies (WP29) over anonimiseringstechnieken, 10 april 2014, 5/2014.
 
Guidelines (WP29) on the right to data portability, 13 december 2016.
 
 
CBPL:
 
Ontwerp van aanbeveling uit eigen beweging (CBPL) met betrekking tot de gegevensbeschermingseffectbeoordeling en voorafgaande raadpleging voorgelegd voor publieke bevraging, (CO-AR-2016-004), https://www.privacycommission.be/sites/privacycommission/files/document….  
 
CBPL, Algemene Verordening Gegevensbescherming: Bereid je voor in 13 stappen, Centrale drukkerij van de Kamer van volksvertegenwoordigers.
 
Resolutie 31e Conferentie van de commissarissen voor gegevensbescherming 4-6 november 2009 betreffende internationale privacynormen, Madrid, Spanje, https://www.privacycommission.be/sites/privacycommission/files/document… internationale_normen_madrid_2009.pdf.  
 
COB:
 
Advies (COB) over de algemene voorwaarden van sociale netwerksites, 16 december 2015, COB 38.
 

 
 
Andere:
 
CMA, The Commercial Use of Consumer Data, juni 2015, 162 p., https://www.gov.uk/government/uploads/system/uploads/attachment_data/fi… Commercial_Use_of_Consumer_Data_-_DotEcon_and_Analysys_Mason.pdf.  
 
EMC, The digital universe of opportunities, 2014, 17 p., https://www.emc.com/collateral/analyst-reports/idc-digital-universe-201….  
 
FRA, Handbook Data Protection, juni 2014, 199 p., http://fra.europa.eu/en/publication/2014/handbook-european-data-protect….  
 
FRA, Freedom to conduct a business: exploring the dimensions of a fundamental right, augustus 2015, 66 p., http://fra.europa.eu/en/publication/2015/freedom-conduct-businessexplor….  
 
IDC, Worldwide Big Data and Business Analytics Revenues Forecast to Reach $187 Billion in 2019, According to IDC, 23 mei 2016, http://www.idc.com/getdoc.jsp?containerId=prUS41306516.  
 
ISO, ISO Member Data Protection Policy, https://www.iso.org/iso-member-data-protectionpolicy.html.  
 
NESTA, Machines That Learn In the Wild: Machine learning capabilities, limitations and implications, 2015, 17 p., http://www.nesta.org.uk/sites/default/files/machines_that_learn_in_the_….
 
Upturn, Data brokers in an open society, 2016, 64 p., https://www.opensocietyfoundations.org/sites/default/files/data-brokers….  
 
WEF, Personal Data: The emergence of a new asset class, 2011, 39 p., http://www3.weforum.org/docs/WEF_ITTC_PersonalDataNewAsset_Report_2011….
 
WEF, Unlocking the Value of Personal Data: From collection to usage, 2013, 33 p., http://www3.weforum.org/docs/WEF_IT_UnlockingValuePersonalData_Collecti… _2013.pdf.   
 
 

4. Rechtsleer en andere literatuur
 
AGRE, P.E. & ROTENBERG, M. (Eds), Technology and Privacy: The New Landscape, MIT Press, Cambridge, 1997, 323 p.
 
AMBROSE, M.L. & AUSLOOS, J., “The Right to Be Forgotten Across the Pond”, Journal of Information Policy, 2013, pp. 1-23.
 
BALASUBRALANI, V., LinkedIn Can’t Shake Publicity Rights Claims Based on Reminder Emails, november 17, 2014, http://blog.ericgoldman.org/archives/2014/11/linkedin-cant-shakepublici….  
 
BURRI, M. & SCHÄR, R., “The Reform of the EU Data Protection Framework: Outlining Key Changes and Assessing Their Fitness for a Data-Driven Economy”, Journal of Information Policy, 2016, pp. 479-511.
 
DAUGIRDAS, K. & MORTENSON, J.D. (ed.), “Contemporary Practice of the United States Relating to International Law”, amerjintelaw, 2016, pp. 346-389.
 
DE BOT, D., “De uitvoering van de algemene verordening gegevensbescherming – enkele bemerkingen bij de Belgische context”, TVW, 2016, pp. 218-234.
 
DE BOT, D., “Gevolgen van de Algemene Verordening Gegevensbescherming voor de verzekeringssector – Enkele kritische bedenkingen”, TVER, 2016, pp. 127-152.
 
DE CORT, C., The Right to Privacy in the digital age. A Facebook case study on the impact of the 2016 data protection reform, Universiteit Gent, 2016, 110 p.,  http://lib.ugent.be/fulltxt/RUG01/002/272/119/RUG01-002272119_2016_0001….   
 
DE HERT, P., Artikel 8 EVRM en Het Belgische Recht: De bescherming van Privacy, Gezin, Woonst en Communicatie, Mys & Breesch, Gent, 1998, 367 p.
 
DE HERT, P. (Ed.), Handboek Privacy: Persoonsgegevens in België, Politeia, 2003, 86 p.
 
DE HERT, P., A right to identity to face the internet of things?, Unesco, Strasbourg, 2008, 15 p.  
 
DE HERT, P. & GUTWIRTH, S., "Data protection in the case law of Strasbourg and Luxemburg : constitutionalisation in action" Reinventing Data Protection?, 2009, 29 p., http://works.bepress.com/serge_gutwirth/10/.  
 
DE HERT, P. & WRIGHT, D. (Eds.), Privacy Impact Assessment, Springer, 2012, 523 p.
 
DWYER, C., The inference problem and persuasive computing, Pace University, 9 p.
 
ENRIQUEZ, J., “The data that defines us”, CIO winter 2003, pp. 56-58.
 
EVERSON, E., “Privacy by Design: Taking Ctrl of Big Data”, Clev. St. L. Rev., 2017, pp. 27-43.
 
FUSTER, G.G., The emergence of personal data protection as a fundamental right, VUB, 2013, 336 p.
 
FUSTER, G.G., “Fighting For Your Right to What Exactly? The Convoluted Case Law of the EU Court of Justice on Privacy and/or Personal Data Protection”, Birkbeck Law Review, 2014, pp. 263-278.
 
GARCIA-MARTINEZ, A., “I'm an ex-Facebook exec: don't believe what they tell you about ads”, The Guardian, 2 mei 2017, https://www.theguardian.com/technology/2017/may/02/facebookexecutive-ad…?.  
 
HARBINJA, E., Does the EU Data Protection Regime Protect Post-Mortem Privacy and What Could Be The Potential Alternatives?, 2013, http://script-ed.org/?p=843.  
 
HARTMANN, P.M., ZAKI, M., FELDMANN, N. & NEELY, A., Big Data for Big Business? A Taxonomy of Data-driven Business Models used by Start-up Firms, University of Cambridge: Cambridge Service Alliance, Cambridge, 2014, 29 p., http://cambridgeservicealliance.eng.cam.ac.uk/resources/Downloads/Month… _March_DataDrivenBusinessModels.pdf.  
 
HILDEBRANDT, M. & GUTWIRTH, S. (Eds.), Profiling the European Citizen: Cross-Disciplinary Perspectives, Springer, 2008, 404 p.  
 
HILDEBRANDT, M. & KOOPS, B.J., “The Challenges of Ambient Law and Legal Protection in the Profiling Era”, TMLR, 2010, pp. 428-460.
 
HILDEBRANDT, M., Juridische bescherming 'by design'?, 2010, 6 p., https://works.bepress.com/mireille_hildebrandt/34/.  
 
HILDEBRANDT, M., Privacy en identiteit in slimme omgevingen, 2010, 17 p., http://works.bepress.com/mireille_hildebrandt/36/.   
 
HILDEBRANDT, M., Slaves to Big Data. Or Are We?, 2013, 21 p., https://works.bepress.com/mireille_hildebrandt/52/.  
 
HILDEBRANDT, M., Profile Transparency by Design? Re-enabling Double Contingency, 2013, 21 p.  
 
HILDEBRANDT, M. et al. (Eds.), Digital Enlightenment Yearbook 2013, IOS Press, 2013, 320 p.  
 
HINS, W., “The freedom to conduct a business and the right to receive information for free: Sky Österreich”, CML Rev., 2014, pp. 665–678.
 
KINDT, E., “Wat brengt de nieuwe Verordening Algemene Gegevensbescherming? - Een eerste kritische analyse”, VRG-Alumniboek, Maklu, 2016, pp. 489-506.
 
KLEVE, P., Juridische iconen in het informatietijdperk, Kluwer, 2004, 406 p.
 
KRANENBORG, H., Art 8 – Protection of Personal Data in The EU Charter of Fundamental Rights, a commentary, Hart Publishing, 2014, 417p.
 
PATERSON, N. E., “End User Privacy and Policy-Based Networking”, Journal of Information Policy, 2014, pp. 28-43.
 
PURTOVA, N.N., Property rights in personal data: A European perspective, Oisterwijk, BOXPress, 2011, 270 p.  
 
SAGAERT, V. & SCHEERS, D., “De relatieve waarde van privacy”, RW, 2014, p. 1402.
 
SANDBERG, A. & BOSTROM, N., Whole Brain Emulation: A Roadmap, Technical Report, Oxford University, 2008, 130 p., www.fhi.ox.ac.uk/reports/2008‑3.pdf.   
 
SEVERIJNS, H., “Inroepbaarheid van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie”, JF, 2013-2014, pp. 1003-1035.
 
SHANNON, C.E., A Mathematical Theory of Communication, 1948, 55 p., http://math.harvard.edu/~ctm/home/text/others/shannon/entropy/entropy.p….
 
STALLA-BOURDILLON, S., A call for a common techno-legal language to speak about anonymisation, pseudonymisation, de-identification… Could this be one of the biggest challenges brought about by the GDPR?, 9 november 2016, https://peepbeep.wordpress.com/2016/11/09/a-call-for-a-common-techno-le….
 
SUNSTEIN, C.R., “Informational regulation and informational standing: Akins and beyond”, U. Pa. L. Rev., 1999, p. 613.
 
SWEENEY, L., Discrimination In Online Ad Delivery, Harvard University, 2013, 36 p., https://arxiv.org/pdf/1301.6822.pdf.
 
TJONG TJIN TAI, T.F.E., “Data in het vermogensrecht”, WPNR, 2015, pp. 993-998.
 
TJONG TJIN TAI, T.F.E, “Aansprakelijkheid bij datalekken”, WPNR, 2016, pp. 459-464.
 
TJONG TJIN TAI, T.F.E., “Privaatrecht voor de homo digitalis: eigendom, gebruik en handhaving”, Homo Digitalis, Kluwer, 2016, pp. 241-306.
 
VAN ALSENOY, B., VERDOODT, V., HEYRMAN, R., AUSLOOS, J., WAUTERS, E., & ACAR, G., From social media service to advertising network - A critical analysis of Facebook’s Revised Policies and Terms, 2015, 109 p., https://www.law.kuleuven.be/citip/en/news/item/facebooksrevised-policie….  
 
VAN ALSENOY, B., “Liability under EU Data Protection Law: From Directive 95/46 to the General Data Protection Regulation”, JIPITEC, 2016, pp. 271-288.
 
VAN DER JAGT, F., "Het recht op bescherming van persoonsgegevens" in GERARDS J.H. et al., Grondrechten. De nationale, Europese en internationale dimensie, Ars Aequi, 2013, pp. 163183.
 
VAN DER SLOOT, B., “Privacy as Personality Right: Why the ECtHR’s Focus on Ulterior Interests Might Prove Indispensable in the Age of “Big Data”, UJIEL, 2015, pp. 25–50.
 
VAN GULIJK, S. & OP HEIJ, D.J.B., “Oneigenlijk gebruik van data: een verkenning van privaatrechtelijke oplossingen”, WPNR, 2016, pp. 453-458.
 
VERBRUGGEN, V., Wet verwerking persoonsgegevens (Wet van 8 december 1992 tot bescherming van de persoonlijke levenssfeer ten opzichte van de verwerking van persoonsgegevens), Larcier, 2011, 297 p.
 
ZIEGLER, C-N., Mining for Strategic Competitive Intelligence: Foundations and Applications, Studies in Computational Intelligence (406), Springer, 2014, 206 p.

 
5. On-line material en andere
 
Portaal overheidsdienst:
 
http://economie.fgov.be/nl/consument/rechtsvordering_collectief_herstel….   
 
http://www.ejustice.just.fgov.be/cgi_loi/change_lg.pl?language=nl&la=N&… =2014032825.  
 
 
CBPL:  
 
https://www.privacycommission.be/nl/overdraagbaarheid.
 
https://www.privacycommission.be/nl/het-beginsel-van-de-doelbinding.
 
www.privacycommission.be/nl/rechtmatigheid-van-de-verwerking.
 
www.privacycommission.be/nl/lexicon/doeleinden-historische-statistische….
 
https://www.privacycommission.be/nl/node/3844.
 
 
EC:  
 
http://ec.europa.eu/justice/data-protection/.
 
http://ec.europa.eu/justice/data-protection/.
 
http://ec.europa.eu/justice/data-protection/article-29/documentation/op….
 
https://ec.europa.eu/anti-fraud/sites/antifraud/files/caselaw_2001_2015….  
 
 
FRA:
 
http://fra.europa.eu/en/theme/information-society-privacy-and-data-prot….
 
 
EHRM:
 
 
http://www.echr.coe.int/Documents/FS_New_technologies_ENG.pdf.  
 
 
Rest:
 
Allen&Overy, Binding Corporate Rules, februari 2013, 16 p., http://www.allenovery.com/SiteCollectionDocuments/BCRs.pdf.  
 
Baynote: www.baynote.com/infographic/big-brother-is-a-tech-company/.
 
De Redactie: Facebook en Privacy, http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/cultuur%2Ben%2Bmedia/media/2.37414.
 
Financial Times, personal data value simulator:  http://www.ft.com/cms/s/2/927ca86e-d29b11e2-88ed-00144feab7de.html?ft_s….  
 
Gartner IT glossary, big-data: <<http://www.gartner.com/it-glossary/big-data>&gt;.
 
Quantified Self: http://quantifiedself.com/about/.
 
SAS, what is big-data: https://www.sas.com/en_us/insights/big-data/what-is-bigdata.html#dmusers.
 
Statista: www.statista.com/statistics/272014/global-social-networks-ranked-by-num….
 
Towerdata batch estimate: http://intelligence.towerdata.com/pricing-append.
 
WILDER-JAMES, E., What is big data? An introduction to the big data landscape, 11 januari 2012, <<www.oreilly.com/ideas/what-is-big-data>&gt;.

Universiteit of Hogeschool
Master Economisch Recht
Publicatiejaar
2017
Promotor
Mireille Hildebrandt
Kernwoorden